Parijse mode in schaduw van oorlog

PARIJS, 28 jan. - Gianni Versace demonstreerde hoe hij “een vrouw in 2, 30 meter zijde kan ontkleden”, schrijft de moderedactrice van Le Figaro vanochtend juichend.

Omdat “het leven een theater is waarin de voorstelling moet doorgaan, wat zich ook achter de coulissen afspeelt”, zo beet Gianni Versace zaterdagavond in de salons van het Parijse Hotel Ritz het spits af bij de presentatie van de haute-couturemodellen voor deze lente.

Maar achter de coulissen is het oorlog in de Golf. De Concordes vanuit New York waren de laatste dagen vrijwel leeg, hotels als Crillon en de Ritz zwaar onderbezet. Arabische prinsessen, Amerikaanse miljardaires, topmodellen en de vakpers uit de Verenigde Staten waren grotendeels afwezig toen de modekoningen dit weekeinde begonnen met hun presentaties.

De Franse haute couture is het eerste luxueuze, maar daarom nog niet minder ernstige slachtoffer van de oorlog in de Golf, van de recessie in de VS en van de waardedaling van de dollar. De shows gaan door, maar de sfeer is niet als in andere jaren.

Couturier Christian Lacroix had de goede smaak Arabische dames met de familienaam Saoed dit jaar geen uitnodiging te sturen. Het is mogelijk dat Amerikaanse miljardairsvrouwen het niet passend achten voor een jurk 70.000 gulden neer te tellen terwijl de GI's aan het woestijnfront zijn. Maar de angst voor Iraaks terrorisme lijkt de belangrijkste verklaring voor de geringe belangstelling uit Amerika en Japan. Een aantal couturiers laat de lenteshows op video vastleggen om deze later voor de vreesachtigen in New York en elders te kunnen vertonen.

De Franse modehuizen die vooral afhankelijk zijn van de Arabische markt zitten met de handen in het haar sinds de annexatie van Koeweit. Bij Nina Ricci, dat 60 procent van zijn haute couture en haute lingerie in het Midden-Oosten verkoopt, zijn de bestellingen sinds september met de helft verminderd. Louis Feraud die een dertigtal Arabische prinsessen kleedt, trekt zich de haren uit het hoofd. “Het enige goede nieuws van de laatste dagen was een telegram uit Saoedi-Arabie met de bestelling van een trouwjurk.” Heel goed nieuws omdat daarmee een kwart miljoen gulden is gemoeid, dat wil zeggen 800 uur werk in de ateliers waar al maanden ongerustheid heerst.

Tachtig werknemers van Nina Ricci, Lacroix, Lanvin, Givenchy en Ungaro gingen in oktober al de straat op tegen de dreiging van de werkloosheid, zoals bij Nina Ricci waar de ateliers een dag per week werden gesloten. Op de lentecollectie, waaraan bij Ricci doorgaans een kleine vier miljoen gulden wordt besteed, is dertig procent bezuinigd. Daarnaast is een geheel nieuwe collectie 'petite couture' ontworpen, bestemd voor Europese vrouwen die mogelijk wel tienduizend gulden voor een cocktailjurk willen uitgeven in plaats van een kleine dertigduizend die een haute couture-exemplaar gemiddeld kost.

'The show must go on', ondanks alles. Een haute-couturejurk wordt weliswaar maar door een op de honderd miljoen vrouwen gekocht, maar de foto's van die jurk in de modebladen brengen tien of honderd maal de prijs op door de verkoop van brillen, armbanden, tassen, sieraden en parfums, aldus de Figaro-moderedactrice Janie Samet, voor wie de haute couture het zoeken naar het onmogelijke is, naar een “mantel lichter dan een wolk”.

Maar de presentatie van de lente-modellen heeft ditmaal niet de aura van 'Indiana Jones op zoek naar de Graal' door het ontbreken van bekende klanten als Ivana Trump (ex-echtgenote van de gevallen New-Yorkse vast-goedkoning Donald) en de drie Whitney-zusters. Te meer omdat de laatsten zich identiek plegen te kleden, wat de omzet zeer ten goede komt.