Pronk: twijfels over benadering Golf-conflict

DEN HAAG, 26 jan. - Minister Pronk (ontwikkelingssamenwerking) betwijfelt of de opbouw van een grote militaire macht in de Golf, snel na de Iraakse bezetting van Koeweit, verstandig is geweest.

Bovendien vraagt hij zich af of het Westen alle signalen uit de Arabische wereld over de mogelijkheid van onderhandelingen voldoende serieus heeft genomen.

Pronk zei dit vandaag in Meppel op een bijeenkomst van de Partij van de Arbeid en de Evert Vermeer Stichting, de organisatie die zich in de partij met ontwikkelingsvraagstukken bezighoudt.

De minister vroeg zich af of de snelle opbouw van een grote militaire macht niet tot gevolg heeft dat “je misschien geen stap meer terug kan en je mogelijkheden vermindert, omdat je niet meer voor andere politieke opties kan kiezen.” Ook betwijfelde hij of “we vanuit de Arabische landen alle signalen dat er misschien te praten viel, echt serieus hebben genomen. Hebben we ook signalen vanuit Jemen, de PLO, Jordanie echt serieus genomen? Was het verstandig om in de Verenigde Naties een ultimatum, een deadline te stellen, waardoor je eigenlijk vanwege de geloofwaardigheid van het systeem dat hooggehouden moet worden, de sleutel in handen van de tegenpartij legt?”

Als het Westen in de jaren '70 en '80 meer attent was geweest op het vraagstuk van de PLO en de doorbraak die de Palestijnen voorstelden, zou het Westen nu niet in een positie zijn gemanoeuvreerd om een koppeling tussen het PLO-probleem en een oplossing voor het Golf-conflict af te wijzen, volgens Pronk, die meent dat de vragen van de Palestijnen niet echt zijn opgepakt.

De bewindsman hekelde het feit dat er in de Kamer in de jaren '80 nauwelijks is gedebatteerd over de wapenverkopen aan Irak. Ook heeft het Westen niet stilgestaan bij de moordpartijen die Irak tegen de Koerden pleegde.

Pronk vroeg zich ook af hoe verantwoordelijk het Westen is met betrekking tot armoede in de Arabische wereld, “armoede die altijd een voedingsbodem is voor verzet en fundamentalisme”. Omdat Derde-Wereldbeleid zo nauw is verweven met internationaal beleid moet het systeem van de VN worden versterkt en een echt veiligheidssysteem worden opgezet in de regio van het Midden-Oosten, dat wordt gegarandeerd door de landen zelf en niet van buitenaf. De resoluties die in de VN en in de Veiligheidsraad zijn aangenomen over de Palestijnse kwestie moeten na het conflict in de Golf worden uitgevoerd, aldus Pronk.