Improvisatie ontaardt bij The Shed in niets nieuws

Concerten: News from the Shed met o.a. Radu Malfatti (trombone) en Paul Lovens (slagwerk) en de 'Songlines' door saxofonist Luc Houtkamp. Gehoord: 25-1 BIMhuis, Amsterdam. Saxofonist Luc Houtkamp is verder te horen: 2-2 Hot House, Leiden; 16-2 Korzo, Den Haag.

News from the Shed heet de groep die zich gisteren in het BIMhuis presenteerde. De manipulatie-apparatuur van violist Phil Durrant leek inderdaad gloednieuw maar de rest van het nieuws klonk zo bekend dat men zich al gauw af ging vragen wat die Shed (schuur) eigenlijk voor een gelegenheid was. Een met oude kranten en plakband geluidsdicht van de buitenwereld afgeschermd clubhuis voor oudere jongeren leek het soms. Een drummer die een strijkstok over een trommel haalt en bekkens laat vallen, een trombonist die schijnbewegingen maakt, een saxofonist die spuugt en slurpt en een gitarist die alles verkeerd doet, hadden we dat allemaal niet eens eerder gehoord en gezien?

Als vrije muziek anno 1991 precies hetzelfde klinkt en wordt gepresenteerd als tien jaar geleden, moet men daaruit dan concluderen dat muzikale vrijheid een onveranderlijk voorkomen heeft? Of dat zogenaamd 'vrije improvisatie' net als dixieland en bebop gewoon een traditie geworden is? Het laatste waarschijnlijk, vrije improvisatie is ontaard in een stijl, en zeker niet de boeiendste. Kleine variaties in volume en toondichtheid met af en toe een interessante aanvaring, daar moet de luisteraar het mee doen.

Het solo-optreden van saxofonist Luc Houtkamp die zijn cd de Songlines presenteerde, had veel meer vorm en was daardoor een stuk spannender. Houtkamp improviseert ook, echter niet zo maar voor de vuist weg, maar op basis van duidelijke procedes, en met benutting van alle mogelijkheden die zijn instrumenten hebben. Dat bleken er in het BIMhuis heel veel, zowel wat de vingerzettingen betreft als qua embouchure. Flageoletten waar een Schots pijperkorps van op hol zou slaan, keiharde 'multi phonics' waar wijlen John Coltrane van zou verbleken, Houtkamp presenteerde ze met zoveel elan dat je wel met hem mee moest gaan.

Aldus bleek deze avond heel duidelijk dat een stijl verveelt, een stilist niet.