Cole Porter intelligentste Broadway-schrijver

Cole Porter. Ned.3, 21.04-22.00u.

Hij liep op Yale University al rond met een zalmkleurige das, hetgeen volgens een van zijn studiegenoten in het begin van deze eeuw volstrekt not done was. Maar hij had nu eenmaal een onverstoorbare hang naar de opsmuk van het betere leven. Zodra hij zich dat kon permitteren, voegde Cole Porter zich bij de jet set die men tijdens het interbellum kon vinden op de plekken die op dat moment in de mode waren - in het Waldorf Astoria en verder in Parijs, aan de Riviera en aan de boulevard van het Lido van Venetie. Daar waren Picasso, Hemingway, Satie, Stravinsky, Scott Fitzgerald en dus ook hij, de maker van zoveel briljante songs dat er in de documentaire van vanavond niet eens ruimte was voor al zijn hits. Love for sale en Don't fence me in ontbreken.

Cole Porter (1892-1964) was van alle Broadway-schrijvers de intelligentste. Hij maakte joyeuze, gedistingeerde, elegante nummers, waarin de wereld bestond uit romantiek en ironie tussen kaviaar en champagne. Zijn teksten tintelden van de binnenrijmen en de stoutigheden, zijn melodieen waren zwierig en dansten luchtig heen en weer onder de korte en lange regels. Tekst en muziek vormden een eenheid; een zinsnede als You do that voodoo that you do so well ontleent haar effect aan het gesyncopeerde ritme, dat het binnenrijm onderstreept. Hij was op zijn best in de list songs, waarin hij op duizend manieren hetzelfde zei, zoals in het ondeugende Let's do it, vol rijmgrappen en dubbelzinnigheid.

De documentaire, door Amerikanen gemaakt voor het Britse station Channel Four, omvat veel fragmenten uit showfilms en tv-shows. Fred Astaire en Frank Sinatra duiken daarin voortdurend op; hun gepolijste charme sloot schitterend aan op die van Porter. Een lange stoet ooggetuigen vertelt over de man achter de hits, die zijn homoseskualiteit verborg achter een huwelijk met een niet meer in seks geinteresseerde vrouw. En die na de val van een paard jarenlang hevige pijnen leed. Zijn belangrijkste musicals (Kiss me Kate en Can can) ontstonden toen hij al invalide was. Hij stierf eenzaam en na een langdurig ziekbed. In elk geval heeft Cole Porter het niet meer hoeven te beleven, dat zijn muziek verdrongen werd door die van de nieuwe generatie - voor hem bleef het leven een aaneenschakeling van mondaine parties, geacheveerde dansmuziek en elk jaar de galapremiere van een fonkelnieuwe show.

    • Henk van Gelder