Koss opnieuw grootste kwelgeest op EK voor Nederlandse schaatsers

SARAJEVO, 19 jan. - Aan het einde van de eerste dag op de Europese schaatskampioenschappen ontmoette de Nederlandse mannenploeg weer dezelfde kwelgeest als vorig jaar tijdens de wereldtitelstrijd in Innsbruck. Johan Olav Koss bewees zijn klasse met een superieure vijf kilometer (6.53.28). Ben van der Burg (7.05.34) vergaloppeerde zich volledig in zijn streven om de Noor bij te houden, Leo Visser (6.59.07) bleef op eerbiedige afstand en Bart Veldkamp (6.55.93) kwam wel dicht in zijn buurt, maar moest in de laatste drie ronden erkennen dat tegen deze krachtsexplosie geen verweer mogelijk was.

Veldkamp moest na een zwakke vijfhonderd meter (39.99) al het ergste vrezen voor zijn kansen op het behoud van de Europese titel. “Op de eerste tweehonderd meter maakte ik me slagen niet af”, besefte hij later wat er mis was gegaan. “Ik heb daarna langs de baan even lopen balen. Maar na tien minuten was ik het al weer vergeten.”

Op de vijf kilometer hoopte Veldkamp iets van zijn achterstand op Koss terug te brengen. Maar de Noor maakte duidelijk dat hij vorig weekeinde in Davos de concurrentie karrevrachten zand in de ogen heeft gestrooid. “Die 6.53 was absurd”, erkende Veldkamp. “Ik moest 6.49 rijden om Koss bij te blijven in het algemeen klassement. Ik wist bij voorbaat al dat dat niet zou lukken. Halverwege de race ging het toch wel goed. En toen ben ik gaan rekenen. Dat ging weer ten koste van mijn techniek en dus ook van m'n eindtijd.”

ERESCHAVOT

Veldkamp is naar Sarajevo gekomen om zijn titel te prolongeren. Maar voorlopig zit er niet meer in dan een plaats op het ereschavot. “Misschien dat Koss nog een slechte dag krijgt”, hoopte Veldkamp tegen beter weten in. “Hij rijdt toch wisselend.”

Hans Veldkamp, Barts vader en voormalige trainer toen hij nog marathonrijder was, vindt dat zijn zoon dit jaar beter rijdt dan vorig seizoen. “Het niveau van zijn prestaties ligt eigenlijk hoger. Maar Bart mist de supervorm die hij op het EK in Heerenveen wel had. Dat zijn uitschieters, daar moet je een beetje geluk mee hebben.”

Astma

Vader Veldkamp vraagt zich weleens af wat voor prestaties zijn zoon zou leveren als hij niet aan astma leed. “Bart heeft dit al vanaf zijn geboorte. Het hoeft niet nadelig te zijn. Er bestaan zelfs wetenschappelijke theorieen die zeggen dat het voor de opbouw van de conditie bevorderlijk kan werken. Je krijgt als het ware het effect van een hoogtestage. Eerst een verminderde zuurstofaanvoer in het bloed, dan een aanpassing. We hebben Bart thuis nooit ontzien om zijn astma. Als hij het benauwd had en blauw aanliep dan ging ik juist met hem buiten hardlopen. Gelukkig hadden we een dokter die zei: 'je moet van iemand met astma geen patient maken'.”

SLIJMVLIEZEN

Bart Veldkamp ontkende gisteren dat hij last had van de sterk verontreinigde lucht in Sarajevo. Bij aankomst heeft hij woensdag direct een preventief medicijn genomen dat een soort film legt over de slijmvliezen die daardoor worden afgesloten voor prikkels van buitenaf. “Jammer dat dit toernooi niet in Davos wordt gehouden”, mijmerde zijn vader. “Als Bart daar een paar weken in de zuivere lucht vertoeft, leeft hij helemaal op.”

Koss vormt dan weliswaar een belangrijke sta-in-de-weg, toch drukken de Nederlandse deelnemers in het mannentoernooi weer een belangrijke stempel op de Europese kampioenschappen. De evenwichtige Visser had na de eerste dag de beste papieren om als uitdager te fungeren van de Noor. De co-piloot gaat binnen de kernploeg onverstoord zijn eigen weg en laat zich niet beinvloeden door het Haagse trio Veldkamp-Van der Burg-Bos.

Veldkamp: “Ik weet dat Schenk en Verkerk vroeger weleens anders met elkaar omgingen, maar in de huidige kernploeg komen intimidatie-praktijken niet voor. We respecteren elkaar. Qua sportiviteit staat het schaatsen op een hoog niveau. Dat wordt nog weleens in twijfel getrokken. Visser zou Kemkers helemaal gek hebben gemaakt, maar Leo heeft dat tegenover ons altijd ontkend. Ikzelf heb vorig jaar op het WK voor de tien kilometer tegen Van der Burg gezegd: 'die twaalf seconden loop ik wel op je in.' Maar daardoor laat hij zich niet uit zijn evenwicht brengen. Wij vormen een vriendenploeg. Alleen op het ijs zijn we elkaars concurrenten. Maar dat is nu eenmaal sport.”

    • Erik Oudshoorn