Dales: 2 miljard bezuinigen op rijksoverheid

DEN HAAG, 17 jan. - Minister Dales (binnenlandse zaken) wil dit jaar het aantal rijksambtenaren verminderen met twee procent. Dat levert een bezuiniging op van 150 miljoen gulden. In de jaren na 1991 wil Dales voor ten minste twee miljard gulden bezuinigen op het overheidsapparaat.

Dales heeft dat het kabinet in een notitie voorgesteld, in het kader van de besprekingen over de tussenbalans. Volgens de planning zou minister Dales vandaag haar plannen met de ministers Kok (financien) en Andriessen (economische zaken) bespreken. Morgen zou de notitie in de plenaire vergadering van het kabinet worden behandeld, maar door de Golfoorlog zijn de besprekingen over de tussenbalans voorlopig opgeschort.

Door uitstel van de vervulling van vacatures zouden op jaarbasis ongeveer 3.000 van de 11.000 a 12.000 vacatures niet worden vervuld. Dat levert 150 miljoen gulden per jaar op. Een vacaturestop, zoals onlangs is voorgesteld door PvdA-fractievoorzitter Woltgens, wijst de minister van binnenlandse zaken af.

Dales wil niet alleen de bureaucratie in Den Haag terugdringen, maar ook bij gemeenten en instanties als de Sociale Verzekeringsbank. Deze laatste moet samen met de instanties die de uitkeringen verstrekken 1 a 1, 2 miljard gulden bezuinigen.

De voorstellen voor reorganisatie van de uitvoeringsorganisatie van de sociale zekerheid (een loket voor alle uitkeringen) zouden door het kabinet al voor het kerstreces bij het parlement worden ingediend. Maar het kabinet heeft nog geen overeenstemming bereikt.

Dales daagt minister De Vries en staatssecretaris Ter Veld van sociale zaken uit om zelf met voorstellen te komen. Zij heeft zich slechts “willen verstouten” tot een schot voor de boeg. De bewindslieden van sociale zaken gaven vanochtend te kennen niet in het openbaar te willen reageren op de plannen van Dales.

De financiele specialisten van de CDA-fractie vrezen dat de reorganisatie van de uitvoering van de sociale zekerheid wel eens meer geld kan gaan kosten in plaats van een bezuiniging op te leveren. Op de bezuinigingsalternatieven voor de tussenbalans die in de CDA-fractie circuleren is op dit terrein dan ook geen bezuiniging ingeboekt.

In haar notitie schrijft Dales dat er een “fundamentele aanpak” van de bureaucratie nodig is. “Zelf heb ik bij diverse debatten benadrukt dat het tijd is om te kijken naar nut en noodzaak van overheidstaken. Zou ik nu een andere opstelling kiezen, dan komt niet alleen mijn geloofwaardigheid , maar die van het hele kabinet op het spel te staan”, aldus Dales.

Bij de plannen voor afslanking van de rijksoverheid wil Dales verder gaan dan de zogenoemde grote-efficiency-operatie zoals die in de Miljoenennota is gepresenteerd. Die operatie is gericht op stroomlijnen en waar mogelijk verkleinen van de overheid. Die afslanking zou 300 miljoen gulden moeten opbrengen. Dales wil een bedrag van 400 a 600 miljoen gulden bezuinigen bij het rijk.

Behalve verkleining van de departementen, wil Dales een bundeling van bestuurstaken van lagere overheden, een bezuiniging op de budgetten van de lagere overheden en samenvoeging van bestaande subsidiestromen. Volgens Dales wordt er te veel geld “rondgepompt”. Mensen met een uitekering betalen bijvoorbeeld belasting. Dales vindt dat ze voortaan rechtstreeks “netto” bedragen moeten krijgen.