Kamer reageert terughoudend op ingreep Litouwen

DEN HAAG, 16 jan. - Een meerderheid van de Tweede Kamer stelt zich in navolging van de EG-ministerraad terughoudend op in haar reactie op de ingreep van het Sovjet-leger in Litouwen.

De EG-ministers wilden de moeilijke positie van Sovjet-president Gorbatsjov niet verder compliceren met scherpe reacties. Tijdens een overleg met minister Van den Broek nam de vaste Kamercommissie voor buitenlandse zaken dat standpunt gisteren min of meer over op grond van signalen dat het bloedige optreden van het Sovjet-leger het gevolg was van eigenmachtig optreden door de Russische commandant.

CDA'er De Kok drong wel aan op een onderzoek naar de gebeurtenissen in Litouwen. Hij stelde voor om de fungerend voorzitter van de EG, de Luxemburgse minister Poos, of eventueel de leidende trojka naar Moskou te sturen. Van den Broek zei dat dit ook in het EG-overleg ter sprake was gekomen, maar dat daarover geen besluiten waren genomen.

VVD-woordvoerder Blaauw was teleurgesteld over de houding van de EG-ministers. “Democratie kan niet alleen met de mond worden beleden maar moet ook in praktijk worden gebracht.” Van Traa (PvdA) stelde de minister voor de 34 ministers van buitenlandse zaken van de lidstaten van de Conferentie over Veiligheid en Samenwerking in Europa (CVSE) bijeen te laten komen om over de militaire actie te overleggen. In de CVSE zijn alle landen van Europa, minus Albanie, en de VS en Canada verenigd.

Van den Broek vond dit voorlopig nog te ver gaan. Eind januari komen hoge ambtenaren uit de CVSE-landen bijeen. Dat zou een gelegenheid kunnen zijn de situatie met elkaar te bespreken, aldus de minister. Woordvoerder Eisma van D66 zei dat zijn fractie het EG-besluit ondersteunt, maar dat hij wel vindt dat het op te richten centrum voor conflictpreventie van de CVSE snel actief moet worden.