Gorbatsjov geeft schuld voor geweld aan Litouwse leiding

MOSKOU, 15 jan. - Niet het leger van de Sovjet-Unie, maar de leiders van Litouwen zijn verantwoordelijk voor het militaire optreden van dit weekeinde in Vilnius. Dat is de teneur van uitspraken die Sovjet-president Gorbatsjov gisteren heeft gedaan tegenover het Sovjet-parlement en tegenover de pers in de wandelgangen van het parlement, nadat hij het hele weekeinde zich niet had uitgelaten over de ontwikkelingen in Litouwen. Zijn stilzwijgen voedde geruchten dat hij zijn greep op de macht aan het verliezen was.

Gorbatsjov zei gisteren tegen journalisten dat hij pas zondagochtend vroeg van de “tragische gebeurtenissen” op de hoogte was gebracht. Hij beschuldigde de Litouwse leiding ervan de spanning zo ver te hebben opgevoerd dat die “niet alleen resulteerde in een dramatisch verslechterde situatie maar ook in het verlies van levens. Wij wilden dit niet en wij willen dit niet”, aldus Gorbatsjov.

Volgens de Sovjet-leider heeft het Comite van Nationale Redding in Litouwen, dat de macht in de Baltische republiek zegt te hebben overgenomen, de plaatselijke Sovjet-commandant verzocht om “bescherming” bij het bezetten van de televisiestudio's. Het Comite wilde met deze bezetting een einde maken aan de voortdurende anti-Sovjetgezinde uitzendingen op de Litouwse televisie. “De vorm van de bescherming is bepaald door de commandant zelf”, zo zei Gorbatsjov.

Gevraagd naar de internationale veroordeling van het optreden van het leger antwoordde de Sovjet-president onder verwijzing naar “de vele gebeurtenissen in Oost en West” dat “het Westen een constructieve houding zou moeten aannemen”.

Tegenover het parlement noemde Gorbatsjov een telefoongesprek dat hij gisterochtend voerde met de Litouwse parlementsvoorzitter Landsbergis “zeer onproduktief” en liet weten weinig mogelijkheden tot dialoog te zien “als de republiek [Litouwen] geleid wordt door zulke mensen”.