Duitse banken terughoudender jegens Moskou

BONN, 15 JAN. Bankleningen aan de Sovjet-Unie of aan Sovjet-bedrijven zijn nu zo riskant geworden dat zij voortaan geheel door de Duitse regering moeten worden gegarandeerd. Zo reageren grote Duitse banken op de toestand in de Sovjet-Unie na de gebeurtenissen van het afgelopen weekeinde in Litouwen.

Annex aan de Duitse regeringspolitiek hebben Duitse banken alleen al in 1990 - het jaar van de Duitse eenwording - voor een kleine tien miljard mark aan leningen aan de Sovjet-Unie verstrekt. Soms werkten zij daarbij samen in gelegenheidsconsortia. Hun leningen waren zowel bedoeld als steun voor president Gorbatsjovs hervormingspolitiek als voor de politiek van Bonn (Duitse eenwording alsook een nieuwe, vriendschappelijke relatie met Moskou).

Met het stagneren van de economische hervormingen in de Sovjet-Unie, en het inzakken van de produktie, zijn sinds vorige zomer echter ook hun bedenkingen gegroeid om zonder vergaande overheidsgaranties nog meer te lenen. De jongste gebeurtenissen in Litouwen vormen in elk geval voor de Commerzbank, de derde bank van Duitsland, de druppel die de emmer heeft doen overlopen.

Vorige zomer gaven de Deutsche Bank en de Dresdner Bank, de eerste en de tweede bank van Duitsland, samen een krediet van 5 miljard mark, op voorwaarde van een overheidsgarantie van 90 procent. In september weigerde de Deutsche bank deel te nemen in een EG-krediet van 2 miljard mark omdat de Duitse regering daarvoor geen garantie van 100 procent wilde geven.

Ondanks het vertrouwen in de uiteindelijke soliditeit van de Sovjet-staatsbank heeft een tot 1 miljard mark opgelopen betalingsachterstand bij de betrokken Duitse exporteurs (en hun bankiers) inmiddels wel voor enige onrust gezorgd. Juist wegens deze betalingsproblemen heeft de Sovjet-Unie net een nieuw Duits bankkrediet van 2 miljard gevraagd. Bovendien wordt van Duitse banken ook een actieve rol verwacht bij kredietverlening aan de Sovjet-Unie ter financiering van de traditionele export uit de vroegere DDR (die nu in D-mark moet worden betaald).

“Voor ons is de Sovjet-Unie een probleem-land, daarmee moeten we rekening houden bij de kredietverlening”, aldus Hilmar Kopper, voorzitter van de raad van bestuur van de Deutsche Bank, vandaag in een interview met de Financial Times. “We hebben de regering in Bonn nu heel duidelijk gemaakt dat er voor Duitse banken geen ruimte meer is om zelf risico's van leningen aan de Sovjet-Unie te dragen. Zulke leningen hebben ook alleen maar zin als de Sovjet-Unie weet wat zij wil, maar ik zie in economisch opzicht geen enkel plan, geen idee, ik heb alleen vragen, geen antwoorden”.

Bij de Commerzbank denkt men net zo. “Ook wij willen voortaan alleen praten over gegarandeerde kredieten”, aldus een directiewoordvoerder.