Bank en concurrent geven noodkrediet; Pan Am vraagt uitstel betaling

ROTTERDAM, 9 JAN. De Amerikaanse luchtvaartmaatschappij Pan Am heeft uitstel van betaling aangevraagd. Pan Am wordt wordt hiermee de derde grote Amerikaanse luchtvaartmaatschappij die in surseance van betaling verkeert.

Vorig jaar hebben Eastern Airlines en Continental Airlines al een beroep gedaan op artikel 11 van de Amerikaanse faillissementswet dat bescherming biedt tegen schuldeisers om een reorganisatie mogelijk te maken.

Topman Thomas G. Plaskett van Pan Am zei dat zijn luchtvaartmaatschappij haar vliegactiviteiten normaal zal voortzetten. Bankers Trust en concurrent United Airlines hebben een overbruggingsfinanciering van 150 miljoen dollar aan Pan Am verstrekt. Om aan geld te komen verkocht Pan Am eind vorig jaar voor 400 miljoen dollar onder meer de lucratieve lijndiensten op Londen aan United Airlines. Het overbruggingskrediet en de dertig miljoen dollar die Pan Am zelf nog in kas heeft, moeten de liquiditeitsbehoefte dekken tot later deze maand de laatste betaling van 270 miljoen dollar van United binnenkomt. De Britse autoriteiten moeten nog wel toestemming geven voor deze transactie, waarvoor de Amerikaanse regering gisteren het groene licht gaf.

Plaskett zei dat de financiele problemen van Pan Am zijn vergroot door de zwakte van de internationale economie, de sterke stijging van de brandstofprijzen en de financiele gevolgen van de terroristische aanslag op een Pan Am vliegtuig boven Schotland in 1988. Alleen al de stijging van de brandstofprijzen kostte de maatschappij sinds augustus 150 miljoen dollar.

Trans World Airlines (TWA) bracht onlangs een bod van 375 miljoen dollar uit op Pan Am. De laatste toonde zich bereid over een fusie te onderhandelen onder de voorwaarde dat TWA eerst een overbruggingskrediet zou verstrekken. Daaraan zou Carl Icahn, bestuursvoorzitter van TWA, tegemoet willen komen maar dan moest Pan Am eerst uitstel van betaling aanvragen. Dat was nodig omdat terugbetaling van leningen die na zo'n aanvrage zijn verstrekt, niet zijn bevroren.

Volgens Pan Am is TWA niet betrokken bij het financieringsarrangement dat nu met Bankers Trust en United is getroffen. Maar luchtvaartdeskundigen sluiten een overname door TWA nog niet uit.

De problemen bij het in 1927 opgerichte Pan Am spelen al jaren, maar de maatschappij wist steeds het hoofd boven water te houden door bezittingen te verkopen. Al in 1980 werd het majestueuze hoofdkantoor in New York voor 400 miljoen gulden van de hand gedaan. Een jaar later moest de maatschappij de winstgevende hotelketen Intercontinental voor 500 miljoen dollar aan de Britse Grand Metropolitan Groep verkopen. In 1985 besloot Pan Am zich te concentreren op het transatlantische verkeer en verkocht de maatschappij het uitgebreide Aziatische routenet voor 750 miljoen dollar aan United, dat nu ook de belangrijke routes naar Londen krijgt.

Ondanks de uitverkoop bleef Pan Am verlies lijden. Het totale verlies in de jaren tachtig bedroeg zo'n drie miljard dollar. Pan Am heeft gedurende de eerste negen maanden van het afgelopen jaar een verlies geleden van 268 miljoen dollar op een omzet van circa drie miljard dollar.