Vakcentrales dringen aan op matiging

ROTTERDAM, 8 JAN. De voorzitters van de vakcentrales FNV en CNV hebben de vakbonden gisteren in hun nieuwjaarsredes opgeroepen de looneisen in de onderhandelingen met werkgevers over nieuwe collectieve arbeidsovereenkomsten (CAO's) te matigen. Zij noemden geen concrete percentages.

CNV-voorzitter H. Hofstede noemde op een bijeenkomst in Putten de nieuwste ramingen van het Centraal Planbureau over oplopende inflatie en werkloosheid “nogal onrustbarend”. “Ze maken een herbezinning dringend noodzakelijk”, aldus Hofstede. “De verleiding van een paar centen of procenten meer is groot, maar op iets langere termijn kunnen de effecten desastreus zijn.”

Voorzitter J. Stekelenburg zei op een FNV-bijeenkomst in Amsterdam dat de vakbonden eventuele lastenverzwaringen voor de burgers als gevolg van kabinetsbesluiten over de 'tussenbalans' in beginsel niet moet beantwoorden met hogere looneisen. “Dat kan alleen worden overwogen als het kabinet met een wel zeer scheve verdeling van de pijn zou aankomen.” Lastenverzwaring achtte Stekelenburg niet onaanvaardbaar, op voorwaarde dat het kabinet “de zwaarste lasten op de sterkste schouders” legt.

De FNV-voorzitter pleitte er verder voor dat het kabinet, bij het treffen van maatregelen om uit de financiele problemen te komen, de hoogte en de duur van uitkeringen bij ziekte en arbeidsongeschiktheid buiten beschouwing laat. Er is volgens hem meer tijd nodig de afspraken tussen kabinet en sociale partners over het terugdringen van ziekteverzuim en arbeidsongeschiktheid tot gelding te laten komen.

Hofstede van het CNV zei bang te zijn dat forse loonsverhogingen een neerwaartse economische spiraal in beweging zetten. Dat zou rampzalige gevolgen voor de werkgelegenheid hebben. Forse loonstijgingen zijn volgens Hofstede te vermijden door het accent te leggen op verbetering van de kwaliteit van de arbeid en op afspraken over winstdeling. Werknemers in goed renderende bedrijven zouden dan door winstdeling een graantje meepikken, terwijl de bedrijven de loonkosten in de hand zouden kunnen houden.

De vakbeweging stelt zich afwachtend op ten aanzien van de gevolgen van de Golfcrisis voor het arbeidsvoorwaardenbeleid. De Industriebond FNV zegt op voorhand bereid te zijn de eerder geformuleerde looneis van vier procent te matigen als de oorlog merkbare gevolgen voor de Nederlandse economie krijgt. Andere FNV-bonden achten deze stellingname “onhandig en rijkelijk voorbarig” De vakcentrales FNV, CNV en MHP boekten afgelopen jaar ledenwinst. De FNV-bonden kregen er in 1990 59.243 leden bij, een stijging van 6, 1 procent, en kwamen daarmee begin dit jaar op 1.026.542 leden. Het CNV is op 308.000 leden gekomen (plus 2, 6 procent). Het MHP telt momenteel 132.000 leden (plus 6, 9 procent).