Na twaalf weken ogen ook de schaakliefhebbers vermoeid

ROTTERDAM, 2 jan. - De schaaktweekamp tussen Gari Kasparov en Anatoli Karpov is voorbij. Twaalf weken en een dag heeft hij geduurd. Maandag maakte Kasparov er een eind aan door in de 24ste partij in gewonnen stelling remise te geven. Zo werd de eindstand 121-2-111-2 voor Kasparov. Hij had zijn wereldkampioenstitel al veilig gesteld en won nu ook de match.

De laatste partij ging niet meer om het wereldkampioenschap maar om de eer en het geld. Bijna een half miljoen gulden moest nog een eigenaar vinden. Slechts een honderdtal belangstellenden - officials, journalisten en voor niets terugdeinzende schaakliefhebbers - kwam er op oudejaarsavond in Lyon naar kijken. Niet alleen de spelers, ook de toeschouwers zijn vermoeid.

Karpov moest met zwart winnen. Bijna onmogelijk, maar in het begin leek hij een kans te krijgen. Kasparov had zich na een Engelse opening verrassend bescheiden opgesteld. Op remise spelen ligt hem niet goed. Na vier uur spelen stond Karpov duidelijk beter. Toen liet Karpov zijn voordeel glippen. Daarna ging het van kwaad tot erger met hem, maar dit laatste deel van de partij kan niet met normale maatstaven gemeten worden. In andere omstandigheden had Karpov recht op remise afgestuurd. Nu voelde hij zich gedwongen om een voordeel na te jagen dat er niet meer was. Toen hij geheel verloren stond werd hij gered door het remiseaanbod van Kasparov.

Iedereen was verbaasd. Het waren toch vijanden, Kasparov wilde zijn tegenstander toch verpletteren, waarom gaf hij hem nu een half punt cadeau? Kasparov deed zijn remiseaanbod met een brede lach. Hij moet dolblij geweest zijn dat hij eindelijk van alles af was. Karpov, vlak na de partij door de Franse televisie ondervraagd, maakte een erg aangeslagen en teleurgestelde indruk. Toch bleek uit niets dat hij speelde met de gedachte, die vaak aan hem toegeschreven is, om af te zien van verdere deelneming aan de strijd om het wereldkampioenschap. Hoe kunt u over drie jaar Kasparov nog verslaan? , werd gevraagd. Eerst maar eens zien dat ik van de anderen win, zei Karpov.

Kasparov zei drie maanden geleden dat dit Karpovs laatste match om het wereldkampioenschap zou zijn. Hij had zijn mening nu veranderd. Karpov had hem verrast door zijn spel en door zijn goede voorbereiding. Met zwart had hij het heel moeilijk gehad. De volgende uitdager, aldus Kasparov, zou Gelfand of Karpov zijn. Niets dan vriendelijke woorden, misschien veroorzaakt door de opluchting dat hij Karpov even uit het gezicht zal verliezen. Niet voor lang overigens. Op 23 februari begint het supertoernooi in het Spaanse Linares. Zowel Kasparov als Karpov staat op de deelnemerslijst.

Wit Kasparov-zwart Karpov, 24ste partij

1. Pg1-f3 Pg8-f6 2. c2-c4 e7-e6 3. Pb1-c3 Lf8-b4 4. Dd1-c2 0-0 5. a2-a3 Lb4xc3 6. Dc2xc3 b7-b6 7. b2-b4 d7-d6 8. Lc1-b2 Lc8-b7 9. g2-g3 c7-c5 10. Lf1-g2 Pb8-d7 11. 0-0 Ta8-c8 12. d2-d3 Misschien zonder dat de spelers het wisten - ze dachten vrij lang na - werd tot hier Kortsjnoi-Lein, Chicago 1982 gevolgd. Lein deed 12... d5 12... Tf8-e8 13. e2-e4 Dit vond Kasparov achteraf een slechte zet. 13... a7-a6 14. Dc3-b3 b6-b5 15. Pf3-d2 Tc8-b8 16. Tf1-c1 Lb7-a8 17. Db3-d1 Dd8-e7 18. c4xb5 a6xb5 19. Pd2-b3 En hierover was Kasparov ook niet te spreken. 19... e6-e5 20. f2-f3 h7-h5 Zwart heeft het centrum en de damevleugel stevig onder controle en heeft de handen vrij om op de koningsvleugel een aanval te ondernemen. Wit moet iets doen, anders komt hij heel slecht te staan. 21. b4xc5 d6xc5 22. a3-a4 h5-h4 23. g3-g4 c5-c4 Hier heeft Karpov zich te veel van voorgesteld. Na 23... b4, gevolgd door Ph7, zoals in de partij, staat hij beter en Kasparov sprak zelfs over een groot voordeel. 24. d3xc4 b5xa4 25. Lb2-a3 Niet 25. Txa4 Pc5 26. Ta3 Lc6 en zwart wint. 25... De7-d8 Iets kansrijker was 25... De6. 26. Pb3-c5

8

7

6

5

4

3

2

1

a b c d e f g h

ilc;pxcx xx xcxoxuhc cxcxckcx xcschcxc uxqxqxqh acxcxqxc cxcxcxw(odcdtxcgc Waarschijnlijk had Karpov gedacht dat dit niet kon wegens 26... Db6, maar dat faalt op 27. Tab1 Da7 28. Dxa4. 26... La8-c6 In andere omstandigheden had hij zeker 26... Pxc5 27. Lxc5 Lc6 gespeeld, maar nu speelt hij op winst, in feite op verlies. 27. Pc5xa4 Pf6-h7 28. Pa4-c5 Ph7-g5 29. Pc5xd7 Lc6xd7 30. Tc1-c3 Dd8-a5 Zwart speelt op winst in een slechte stelling. Dit gaat nog meer materiaal kosten. 31. Tc3-d3 Ld7-a4 32. Dd1-e1 Da5-a6 33. La3-c1 Pg5-e6 34. Td3-a3 Pe6-c5 35. Lc1-e3 Da6-d6 36. Ta3xa4 Remise. Na 36... Pxa4 37. Txa4 staat wit gewonnen, maar het hoefde niet meer.