Pools parlement dwingt regering voorlopig te blijven

WARSCHAU, 30 nov. - Het Poolse parlement, de Sejm, heeft geweigerd het ontslag van de regering-Mazowiecki te aanvaarden. Het riep de regering op haar werkzaamheden voort te zetten tot een verslag is ingediend over de afgelopen veertien maanden.

De Sejm wil voorkomen dat de regering-Mazowiecki opstapt terwijl de strijd om het presidentschap nog gaande is. Op 9 december heeft de tweede verkiezingsronde plaats tussen vakbondsleider Lech Walesa en de zakenman Stanislaw Tyminski. In de eerste ronde werd premier Mazowiecki uitgeschakeld. Mazowiecki schreef maandag zijn ontslagbrief aan de voorzitter van de Sejm. Het Poolse parlement wil echter dat de regering aanblijft tot de nieuwe president een nieuwe premier aanwijst. Mazowiecki heeft altijd gezegd geen premier te willen zijn onder Walesa.

Walesa is de afgelopen dagen in Warschau geweest om bij de leden van het parlement steun te vragen voor zijn kandidatuur. Walesa is volgens waarnemers onzeker geworden over de plotselinge opkomst van de tot voor kort onbekende 'Stan' Tyminski. 'Ik weet niet hoe ik tegen hem moet vechten. Hij is een amateur, hij is uit de palmboom gevallen', aldus Walesa tot de parlementsfractie van Solidariteit. Walesa wil zich nu verzoenen met zijn tegenstanders binnen Solidariteit, de groep om premier Mazowiecki. Hij prees gisteren Mazowiecki en vroeg hem in een telefoongesprek aan te blijven tot de parlementsverkiezingen van volgend jaar. Mazowiecki, die tijdens de campagne door aanhangers van Walesa geregeld werd uitgescholden voor 'jood' en 'schildpad', ging een ontmoeting met de vakbondsleider overigens uit de weg.

De fractie van Solidariteit (OKP) gaf gisteren Walesa haar steun. Wel gaven de aanhangers van Mazowiecki Walesa openlijk de schuld van de huidige crisis. 'Lech, jij hebt Solidariteit kapot gemaakt, jij hebt met modder naar de regering gegooid. Jij hebt de stemming gekweekt waarvan Tyminski heeft geprofiteerd', aldus Adam Michnik, de hoofdredacteur van de krant Gazeta Wyborcza. Michnik, van joodse afkomst, verweet Walesa ook antisemitische sentimenten te hebben gebruikt. 'Elke keer als jij riep dat een jood voor zijn jood-zijn moest uitkomen, voelde ik mij in het gezicht gespuugd', zei Michnik, die daarop de bijeenkomst verliet. Hij adviseert de Polen echter Walesa te steunen. 'Ik laat mij liever de handen afhakken dan op Tyminski te stemmen.' Walesa beloofde Michnik gisteren dat hij als president een einde zal maken aan 'chauvinisme en antisemitisme'.

Walesa verdedigde zich met de opmerking dat de regering niet besefte hoe impopulair zij was bij de bevolking. 'De mensen pikken het niet meer, maar jullie zagen het niet. Ik zag het wel. Als ik de campagne om een versnelling van het proces niet was begonnen, zou Tyminski hebben gewonnen.' De vakbondsleider is gisteravond teruggekeerd naar Gdansk, volgens medewerkers aangeslagen en geschokt.

Intussen profiteert Tyminski van de heftige broederstrijd in Solidariteit. Hij liet zich gisteren in Katowice inhalen als een messias bij de begrafenis van een mijnwerker die vorige week tijdens een protestactie om het leven was gekomen. 'Solidariteit van tien jaar geleden is niet meer de beweging van nu. Het is een puinhoop geworden', aldus Tyminski. 'Als Polen op deze weg doorgaat is de staat van beleg onvermijdelijk. Ik wil zo'n situatie voorkomen, maar als het in Polen niet radicaal verandert, sluit ik de staat van beleg niet uit.'