Aandeelhouders Generale beginnen geduld te verliezen

BRUSSEL, 30 nov. - Vandaag wordt definitief besloten over het lot van de Luikse wapenproducent FN, tot voor kort bestempeld als een van de pijlers van de Generale Maatschappij. FN wordt verkocht of gaat failliet. En die keuze vormt de opmaat voor de vele problemen van de Generale Maatschappij, het grootste industriele complex van Belgie.

Zo zal metaalproducent Acec-Union Miniere, een van de belangrijkste winstmakers van de Generale, dit jaar een dramatische winstdaling boeken. Daarbij komt dat de meerderheids-aandeelhouder van de Generale, de Franse investeringsgroep Compagnie financiere de Suez, al publiekelijk heeft laten doorschemeren dat ze eindelijk wel eens resultaat van hun miljardeninvestering wil zien.

Suez bood de Generale twee jaar geleden een veilige haven tegen de vijandige overneming door de Italiaan Carlo de Benedetti. Door de dramatisch gezakte aandelenkoersen heeft nu zowel Suez als De Benedetti, die nog steeds tien procent van de aandelen bezit, een verlies van honderden miljoenen guldens op zijn belegging moeten afboeken.

Onder financiele analisten is minder dan ooit duidelijk wat het nut is van een houdstermaatschappij (marktwaarde van 7 miljard gulden) met belangen in zulke uiteenlopende produkten als staal, cement, chemische produkten, diamanten, communicatietechnieken, vrachtvervoer, vastgoed, metalen en financiele diensten. 'Het wordt tijd om te bekijken of alles nog aangehouden moet worden', verklaarde dan ook Maurice Lippens, de huidige topman van de Belgische verzekeraar AG, onlangs in een interview. AG is als 15 procents-aandeelhouder het 'Belgische anker' van de Generale en de opmerkingen van Lippens bevestigden dan ook de vermoedens dat binnen afzienbare tijd het mes in de Generale zal worden gezet.

Burggraaf Etienne Davignon, vanaf begin 1989 voorzitter van de raad van bestuur van de Generale, erkent dat ook hij niet tevreden is met de gang zaken. 'Maar ik ben ontevreden omdat ik nooit tevreden ben', grapt Davignon onmiddellijk. De afgelopen twee jaar zijn omvangrijke saneringen en investeringen doorgevoerd die bij de Generale tot een hoger rendement moesten leiden. 'We dachten dat we daarvoor meer de tijd hadden', bekent hij.

De ex-diplomaat Davignon vormt samen met de ex-bankier Herve de Carmoy - die als uitvoerend bestuurder door Suez werd benoemd - het tandem dat, na de nederlaag van De Benedetti, de Generale weer tot bloei moest brengen. Binnen twee tot vier jaar dienden de bedrijfsresultaten van de Generale verdubbeld te worden, zo luidde twee jaar geleden hun doelstelling.

Vorig jaar leek dit al te lukken, maar voor dit jaar schatten beursdeskundigen dat het bedrijfsresultaat per aandeel terugvalt tot onder het niveau van twee jaar geleden. 'We hebben altijd gezegd dat 1989 een topjaar was, iedereen vergeet dat', verdedigt Davignon de terugval. 'Ik blijf nog rustig bij onze doelstelling.'

Op dit moment hebben Davignon en De Carmoy de handen vol aan de vrijwel failliete dochter FN. Vandaag moet er een overeenkomst worden gesloten met het Franse Giat, de geprivatiseerde wapenfabrikant voor het Franse leger die als enige nog belangstelling heeft voor de goede resten van FN.

Heeft De Generale alle denkbare verliezen op FN voor dit jaar al volledig afgeboekt, een probleem van een geheel andere orde vormt dochter Acec-Union Miniere, producent van ondermeer non-ferro metalen. De ineenstortende prijs van zink, waarvan Acec-UM wereldwijd de grootste producent is, en de gedaalde dollar zetten de resultaten dit jaar zwaar onder druk.

Aandeelhouders en beleggingsspecialisten waren woedend, omdat de Generale zelf, tot vlak voor de bekendmaking van de cijfers, hardnekkig ontkende dat er sprake was van een teruggang van de inkomsten. Een financiele afstraffing bleef dan ook niet uit: stond het aandeel van De Generale deze zomer nog rond de 3.300 frank per aandeel, nu is het aandeel te koop voor ongeveer 1.950 frank.

Grootaandeelhouder Suez liet enkele weken terug zijn ergernis blijken via topman Gerard Worms, die tevens bestuurslid van de Generale is. Worms merkte pesterig op dat de invloed van de verslagen De Benedetti - nog altijd lid van de raad van bestuur van de Generale - op de gang van zaken nu vrij groot is. De Italiaan zou immers alle belang hebben bij een beter functioneren van de Generale, zo suggereerde Worms.

Het zijn opmerkingen die Davignon merkbaar in verlegenheid brengen. 'De Benedetti was actief en hij blijft actief', mompelt hij na een korte stilte over de inbreng van de Italiaan, 'Maar ik kan niet zeggen dat ik sedert de laatste weken of maanden kwalitatief verschil zie.'

De Belgische verwikkelingen kunnen in theorie ook een Nederlands staartje krijgen. AG is immers sinds kort samengegaan met de Nederlandse verzekeraar-bank Amev-VSB. AG is behalve bij de Generale ook belangrijk aandeelhouder in de Generale Bank. AG en de Generale Bank werken al samen op het gebied van de levensverzekeringen en verdere samenwerking wordt volgens Davignon bestudeerd.

Een samenwerking die - gezien de recente bank-verzekeringscombinaties in Nederland - alleen maar urgenter kan worden. Zijn er mogelijkheden dat ook Amev bij AG-Generale Bank wordt betrokken ? 'Waarom niet, ik zie er niets op tegen', zegt Davignon, 'Nu AG en Amev groter zijn dan AG alleen, heeft dat ook voordelen voor de bank. Maar de praktische problemen van een dergelijke samenwerking zijn nog niet opgelost. Ook nog niet bij al die andere combinaties. Maar die kunnen toch ook weer niet helemaal zot zijn: dat betekent dat er iets in zit. Maar hoeveel en wat, dat is nog niet beantwoord.'