De Jong: missie naar Irak wacht moeilijk overleg

DEN HAAG, 29 nov. - Volgens oud-premier De Jong, leider van de humanitaire delegatie naar Irak, is het niet uitgesloten dat zijn missie zonder succes terugkeert. 'We hebben goede hoop op resultaten, maar ik wil mij niet ontveinzen dat de besprekingen in Bagdad moeilijk zullen zijn en ik wil ook geen valse hoop bij de familieleden wekken.'

Over het tijdstip van vertrek kon hij gisteravond niets zeggen. Hij gaf slechts aan dat er 'vage aanduidingen' waren over een tijdstip en over eventuele gesprekspartners.

Tijdens een vijf minuten durende persconferentie gaf De Jong aan zo weinig mogelijk te willen meedelen. 'Berichten over eventuele onderhandelingen zouden tot verwarring kunnen leiden. Dat zou niet goed zijn, want het gaat tenslotte om het leven van de gijzelaars.' De voorkeur van de delegatie gaat uit naar een gesprek met de Iraakse president Saddam Hussein.

De Jong onderstreepte nog eens dat het karakter van de missie zuiver humanitair is, die wordt ondernomen op verzoek van de commissie van familieleden en die 'in leven is geroepen door de Tweede Kamer'. 'Het is geen politieke missie en wij hebben geen enkel mandaat'. Hoewel hij op vragen daarover geen antwoord wilde geven, is van De Jong bekend dat hij tegen het onderschrijven van politieke verklaringen is zoals dat door de Belgische delegatie in Irak is gedaan. 'Het verschil is dat de Belgen een parlementaire delegatie hebben gestuurd en wij volledig autonoom zijn.'

Op de uitspraak van staatssecretaris Van Voorst tot Voorst van defensie, die dinsdag in Washington 'begrip' toonde voor een verzoek van de Amerikanen om meer militaire steun door Nederland in het Golfgebied wilde De Jong liever niet ingaan. 'Zulke dingen gebeuren', zei hij. De opmerking dat een dergelijke uitspraak op dit moment het klimaat voor de missie niet kon verbeteren, beantwoordde De Jong met de verzuchting dat er 'voortdurend uitspraken worden gedaan die ik in dit stadium liever niet had gehoord'.

Partijgenoten van De Jong zijn wel over de uitspraken van staatssecretaris Van Voorst tot Voorst gevallen. Fractieleider Brinkman noemde ze voorbarig. Aan Van Voorst tot Voorst is gisteravond na overleg tussen premier Lubbers en minister Van den Broek van buitenlandse zaken telefonisch te verstaan gegeven dat uitbreiding van de Nederlandse militaire bijdrage in de Golf op dit moment niet aan de orde is. Het kabinet wil met een discussie daarover wachten, omdat het de missie naar Irak zou kunnen bemoeilijken. De Nederlandse gijzelaar A. T. Brouwer vindt de uitspraken van de staatssecretaris 'buitengewoon onverstandig'. 'Op die manier is de Nederlandse regering bezig de missie al te torpederen voordat deze is afgereisd.'

De oud-ambassadeurs De Hoop Scheffer en Rutten hebben in De Jongs woorden niet onderhandeld op de Iraakse ambassade, maar 'slechts visumaanvragen gedaan' en tevens wensen uitgesproken ten aanzien van gesprekspartners voor de missie in Irak. Ook over het mogelijk meenemen van genees- en voedingsmiddelen wilde hij niets loslaten.

Het voor vandaag geplande vertrek van de eerste groep Nederlandse baggeraars uit Irak heeft vertraging opgelopen. Volgens het bedrijf Volker-Stevin duurt 'het zeeklaar maken van de machines als gevolg van slecht weer langer dan voorzien'. Verwacht wordt dat de gefaseerde terugtocht van de baggeraars na het weekeinde zal beginnen.