Ter Veld hoort felle kritiek bescheiden aan; 'Geen enkel schot in uitvoering van emancipatiebeleid'

DEN HAAG, 27 nov. - 'Ik wil helemaal niet veelbelovend zijn', verzuchtte staatssecretaris Ter Veld (sociale zaken en werkgelegenheid) bij het begin van haar bijdrage aan het debat over de begroting voor het emancipatiebeleid. De bewindsvrouw die jarenlang als lid van de Tweede Kamer voor de PvdA ijverde voor een radicaal beleid om de gelijkberechtiging van mannen en vrouwen af te dwingen, toonde zich gisteren na een stortvloed aan kritiek opvallend bescheiden.

'Alles duurt te lang', klaagde Kamerlid Jorritsma-Lebbink (VVD). Groenman (D66) wees erop dat de Kamer al geruime tijd 'in blijde verwachting' is van een concreet programma waarin het beleid voor de komende vier jaar op het gebied van emancipatie wordt vastgelegd. De democraten verwachten 'een zeer voldragen kindje'.

De felste kritiek kreeg Ter Veld evenwel te verduren van haar partijgenote Quint. 'Van iemand met zo'n geweldige reputatie op het gebied van emancipatie werd veel verwacht', zei ze. Maar de huidige situatie kan volgens haar niet anders dan met de term 'bevriezing' worden getypeerd. 'De ellenlange lijst van toezeggingen hangt boven de markt. Onze brievenbussen zullen de komende tijd verstopt raken als ik het zo zie', aldus Quint.

De Tweede-Kamerleden schaarden zich grotendeel achter de kritiek van verscheidene vrouwenorganisaties die voor het Kamerdebat in arren moede maar een eigen actieplan emancipatiebeleid presenteerden. Volgens de vrouwenbeweging zit er 'geen enkel schot in de uitvoering van het emancipatiebeleid'. Men wil minder papier en meer beleid zien.

De enige stoorzender in het bijna exclusief door vrouwen gevoerde debat, was gisteren de man en vooral staatkundig gereformeerd parlementarier Van der Vlies. Al die plannen en richtlijnen om meer vrouwen aan de slag te krijgen zijn hem een gruwel. 'Al met al krijgt men de indruk met een zeldzaam bedreigd soort van doen te hebben. Ik weet niet in hoeverre vrouwen zelf gelukkig zijn met deze positie'.

Het enige concrete dat Ter Veld de Tweede Kamer gisteren kon toezeggen was veel nota's in alle soorten en maten. Er zijn nieuwe adviesaanvragen de deur uit, er worden nog 'rondganggesprekken' gevoerd en de bewindsvrouw overweegt 'effectrapportages' aan de hand van 'checklists'.

Op een gebied heeft de staatssecretaris wel vergevorderde plannen maar uitgerekend daar vindt ze een Kamermeerderheid van CDA, VVD en PvdA tegenover zich. Ter Veld overweegt de oprichting van een landelijk lobby-bureau voor de vrouwenbeweging. Ze acht het 'in beginsel wenselijk' een bureau op te richten waar de verscheidene vrouwenorganisaties terecht kunnen voor advies en informatie. Met die kennis gewapend kan de vrouwenbeweging 'effectiever het beleid beinvloeden'. De kosten van een dergelijk project worden geschat op 1.208.000 gulden.

De grote partijen, D66 uitgezonderd, zien hier geen heil in. 'Wij zien niet in dat zo'n bureau een garantie zou kunnen zijn voor een eensgezinde, strategisch opererende vrouwenbeweging', zei Janmaat-Abee (CDA). De Kamer vreest bovendien overlapping met activiteiten van andere vrouwenorganisaties. Ter Veld zal haar definitieve plan in februari bekendmaken.

De Tweede Kamer drong wel aan op subsidiering van een project waarmee de voorlichting en deskundigheid inzake de gelijke behandeling van mannen en vrouwen op het gebied van pensioenen wordt bevorderd. Groenman (D66) diende een motie hierover in.

De Tweede Kamer vroeg de staatssecretaris gisteren ook het initiatief te nemen voor de organisatie van een conferentie tussen vrouwen uit Oost- en West-Europa. Daar zou kunnen worden gesproken over de netelige positie van vrouwen in Oost-Europa nu het erop lijkt dat vooral exclusief mannen de voormalige machtspositie van de communisten overnemen. Zo'n bijeenkomst kan dienen ter voorbereiding van de 2e Wereld vrouwenconferentie die in 1995 wordt gehouden.

Andere verlangens zoals bijvoorbeeld het introduceren van het vak verzorging in het onderwijs en subsidies voor projecten gericht op lesbische vrouwen verwees Ter Veld naar haar collega-bewindslieden. 'Een coordinerende bewindsvrouw heeft het niet gemakkelijk', troostte Quint. Jorritsma spoorde Ter Veld ten slotte aan 'als een geit op de haverkist te blijven zitten'. Maar dat was aardig bedoeld.

    • Marcel Haenen