'Best denkbare' leraar is ook opvoeder

TILBURG, 20 nov. De leraar van de toekomst volgt zijn opleiding aan een Educatieve Faculteit. Na een algemene opleiding tot leraar volgt een specialisatie, van onderwijs aan kleuters tot wiskunde op het gymnasium.

Graden als onderwijzer, tweedegraads- of eerstegraads-leraar bestaan niet meer na deze vierjarige of, voor gediplomeerden van de HAVO, vijfjarige opleiding. De titel van 'Master of Education' staat garant voor vakkennis, vakmanschap en een scherp besef van waarden en normen. Is hij immers niet de opvoeder bij uitstek van nieuwe generaties?

Dit beeld schetst 'Op weg naar de best denkbare leraar', een boekje dat de Hogeschool Katholieke Leergangen in Tilburg vanmiddag heeft aangeboden aan minister Ritzen (onderwijs). Het boekje sluit aan bij het zaterdag gehouden pleidooi van de bewindsman voor meer opvoeding in het onderwijs. Volgens Ritzen moeten scholen meer dan nu normen en waarden overdragen. Hij noemde deze opdracht 'een van de belangrijkste onderwijspolitieke vraagstukken van dit decennium.'

Drs. F. C. H. Slangen, voorzitter van het college van bestuur van de hogeschool en auteur van 'Op weg naar de best denkbare leraar', is dat roerend met hem eens. 'Een leraar moet een voorbeeld zijn voor zijn leerlingen. Dat gebeurt nu ook wel, maar minder dan zou kunnen. Want wie wordt leraar? Vooral leerlingen van de HAVO, en dan niet eens de besten.'

In het boekje van de Katholieke Leergangen wordt dan ook niet voor niets voorgesteld om de graden af te schaffen en het salaris afhankelijk te maken van het functioneren in de klas.

Een goede kleuterleidster kan dan meer verdienen dan een slechte eerstegraads-leraar. Slangen: 'Je maakt het onderwijs kapot als het salaris is gebonden aan de hierarchie van graden. Wat je nu ziet, is dat onderwijzers in het basisonderwijs een tamelijk lage opleiding hebben, maatschappelijk ondergewaardeerd worden en niet veel verdienen. Maar het basisonderwijs heeft ook goede leraren nodig.'

'Op weg naar de best denkbare leraar' stelt voor een beroepscode voor leraren te definieren. Daarin moeten de 'beroepshoudingen van de Master of Education' beschreven staan. Ook de grootste onderwijsvakbond ABOP pleit in een onlangs verschenen nota voor een 'beroepsstandaard' analoog aan die van artsen en advocaten. Reden: leraren worden steeds vaker met verschillende normen en waarden en morele dilemma's geconfronteerd. De besturenraad voor het protestants-christelijk onderwijs (PCO) heeft een commissie ingesteld die moet bezien hoe een christelijke leraar zich in zijn beroepshouding kan onderscheiden van collega's van andere denominaties.

Het lijkt erop dat Slangen het tij mee heeft. Of dat ook betekent dat de minister een commissie van onafhankelijke deskundigen zal instellen om een Nationaal Beleidsplan voor Educatie te schrijven, zoals Slangen naar analogie van het Nationaal Milieubeleidsplan bepleit, moet nog blijken.