Massaal protest tegen regering Front Roemenie

BOEKAREST, 16 nov. Tienduizenden Roemenen hebben gisteren in het grootste straatprotest sinds de omwenteling van vorig jaar december het aftreden van de regering geeist.

De demonstranten beschuldigen het regerende Front van Nationale Redding ervan 'autoritair' en 'neo-communistisch' te zijn. Woede heerst er ook over de prijzen die de afgelopen weken sterk zijn gestegen.

In Boekarest en zeker negen andere Roemeense steden, waaronder Brasov, Timisoara en Constanta, waren tienduizenden mensen op de been die leuzen riepen als 'Treed af' en 'Weg met (president) Iliescu'. Tot de betogingen was opgeroepen door de Burgeralliantie, een onlangs opgericht verbond van tegenstanders van het Front. De alliantie had de 15de november tot dag van protest uitgeroepen omdat gisteren drie jaar geleden arbeiders in de stad Brasov in opstand kwamen tegen het bewind van Nicolae Ceausescu.

Op het Plein van de Revolutie in Boekarest, voorheen het Paleisplein waar in december vorig jaar zwaar is gevochten, verzamelden zich naar schatting vijftigduizend mensen die onder andere werden toegesproken door de studentenleider Marian Munteanu en ex-minister van onderwijs Mihai Sora. Munteanu eiste dat 'de waarheid boven tafel komt' over de revolutie van december vorig jaar. Munteanu werd afgelopen juni mishandeld door mijnwerkers die in Boekarest 'de orde kwamen herstellen' na twee maanden van protest tegen het Front. De studentenleider zat vervolgens zes weken gevangen op verdenking van 'staatsondermijnende activiteiten'.

In Brasov legden demonstranten dezelfde route af als de arbeiders die in 1987 van de fabriek De Rode Vlag naar het centrum van de stad optrokken. Mircea Savaciuc, leider van de 15 November Beweging die vakbonden en pressiegroepen bundelt, noemde de toestand in Roemenie 'slechter dan drie jaar geleden. De spanning groeit in Brasov. De arbeiders zijn opnieuw opgestaan tegen de regering'.

President Iliescu heeft gisteravond via de televisie de Roemenen tot kalmte gemaand. 'Op deze voor de Roemeense natie beslissende momenten zouden we ons moeten verenigen rondom onze traditionele waarden', aldus de president. Woensdagavond had hij in een door radio en televisie uitgezonden toespraak de opstand in Brasov herdacht met de woorden dat 'de idealen van de betogers van 1987 nu werkelijkheid zijn geworden'. Gisteren heeft de president een delegatie uit Brasov ontvangen die Iliescu heeft opgeroepen te werken aan 'moreel en materieel herstel' van het land, zo meldt het persbureau Rompres.

De minister van binnenlandse zaken sprak in een communique naar aanleiding van de demonstraties van 'geruchten over provocaties door mensen die anderen aanzetten tot geweld'. De minister van defensie verzekerde het volk dat 'het leger klaarstaat zijn missie te voltooien'. (Reuter, AFP)