Japanse banken geven Moskou financiele hulp

ROTTERDAM, 16 nov. Een consortium van vijf Japanse banken heeft de Sovjet-Unie een krediet van 400 miljoen dollar gegeven. Het consortium wordt daarin gesteund door de ministeries van financien en buitenlandse handel, maar handelt tegen de wil van het Japanse ministerie van buitenlandse zaken. Japanse handelshuizen hebben zich voor het krediet garant gesteld.

Dat meldde de Japanse financiele krant Nihon Keizai Shimbun Nikkei. Het krediet, met een looptijd van vijf jaar, is bedoeld om de betalingsachterstand van 520 miljoen dollar in te lopen die de Sovjet-Unie heeft bij Japanse leveranciers. Daarvoor is 200 miljoen bestemd. Een ander deel wordt gebruikt voor de financiering van de hervatte levering van stalen buizen voor de Siberische olie-industrie. Moskou heeft ondermeer 80.000 ton aan stalen buizen besteld die in de eerste helft van 1991 zouden worden geleverd en die het land dringend nodig heeft.

Volgens de Japanse krant wilden de Japanse banken niet achterblijven bij de recente kredietoezeggingen van Italie, Frankrijk en Spanje aan de Sovjet-Unie. Kredieten die door de respectieve overheden zijn gegarandeerd.

Een delegatie van de Japanse banken heeft de afgelopen weken de Sovjet-Unie, Polen, Tsjechoslowakije en Hongarije bezocht. De delegatie stond onder leiding van de voormalige vice-minister van financien, Hirazawa. Achtergrond van het bezoek aan de Sovjet-Unie is het sterke streven van Japanse banken om vertegenwoordigingen op te richten in Moskou.

Tot nu toe heeft het Japanse minsterie van buitenlandse zaken hiertegen steeds bezwaar gemaakt. Het ministerie wil evenmin dat Japan kredieten met overheidsgarantie verstrekt aan de Sovjet-Unie. Eerst moet er een politieke regeling wordt getroffen voor de Japanse claim op vier eilanden ten noorden van Japan die de Sovjet-Unie sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog bezet houdt. Bovendien wil het ministerie een vredesverdrag met Moskou.

De vijf Japanse banken willen volgens de Nikkei met hun krediet, dat een strikt particulier karakter zou dragen, uittesten hoe groot de weerstand in de Japanse bureaucratie is tegen overheidssteun aan de benarde Sovjet-economie.

Waarnemers in Tokio rekenen erop dat de officiele Japanse houding inrgrijpend zal veranderen als Sovjet-president Michail Gorbatsjov volgend jaar april Japan bezoekt, het eerste bezoek van de Sovjet-leider aan Japan. Overigens speelt voor Japan ook de houding van de Amerikaanse regering een rol die tot nu toe steeds afwijzend heeft gereageerd op Westerse kredieten aan de Sovjet-Unie, aldus de Japanse krant.