Galerie's

Galerie Jurka, Singel 28, Amsterdam. T/m 25 nov. Wo. t/m za. 12.30-17.30u. Map met tien gezeefdrukte Klashorst-tekeningen 'Voor Relinde', uitgegeven door Vous Etes Ici (H. Gieles en F. Boeske), Postbus 18265, 1001 ZD Amsterdam. Inl. 020-237292.

Galerie Lumen Travo, Nieuwe Zijdsvoorburgwal 352' ', Amsterdam. T/m 25 nov. Wo. t/m zo. 14-18u.

Lisa Couwenbergh, huiskamer B. Premsela en F. Broeksma, Keizersgracht 518, Amsterdam. T/m 25 nov. Do. en vr. 18-21u., za. en zo. 11-14u.

Peter Klashorst

Peter Klashorst heeft een nieuwe vriendin, Relinde, en zij was de muze voor de serie schilderijen en tekeningen die deze maand in galerie Jurka in Amsterdam te zien is. Klashorst was, ook voor hij zich tot het volledig naar de natuur schilderen bekeerde, al een kampioen vleesschilder. Dat bedoel ik niet denigrerend of flauw. Als geen andere jonge vaderlandse schilder weet hij met olieverf de gedachte aan vlees, aan warm mensenvlees op te roepen. Al in zijn abstracte schilderijen wemelt het van de roze, erotische, vlezige vormen.

De nieuwe schilderijen, vrijwel allemaal naaktstudies van Relinde (die soms nog een paar gespikkelde sokjes aan heeft) bevestigen die indruk, maar meer ook niet. Sterker en verrassender dan de schilderijen, die door een oranje onderschildering een soort straalkachelgloed lijken te hebben, zijn de met zwarte viltstift getekende naakten. Ze zijn een openbaring: Klashorst is niet alleen een magnifiek schilder, maar ook een magnifiek tekenaar van vlees.

Ook hier diende Relinde als model (hoewel de schilder zichzelf ook een enkele maal nadrukkelijk naakt afbeeldde). Klashorst tekent snel en 'blind', dat wil zeggen, hij tekent, kijkend naar zijn model, zonder op papier te controleren wat zijn hand doet. Dat levert prachtige, rake schetsen op, waarbij het met de ogen aftasten van het model, en soms opnieuw aftasten van details, direct vertaald wordt in spannende viltstiftlijnen. Een deel van de tentoongestelde tekeningen zijn de originelen van een map met zeefdrukken die voormalig galeriehouder Hans Gieles samen met zijn nieuwe compagnon Francis Boeske uitgeeft.

Luc Deleu

De Belg Luc Deleu is een intrigerende architect/kunstenaar. Hij heeft prikkelende ideeen over de taak van de architect: die moet zich meer dan nu bezighouden met het inrichten van de 'aardruimte'. Vandaar dat zijn plannen onder meer de inrichting van een internationale mesthoop in de Sahara behelzen. Ook de oceanen moeten bij de architectuur betrokken worden: delen van de wereldbevolking kunnen op schepen worden gehuisvest. Deleu maakte tevens een plan voor een varende universiteit.

Volgens Deleu moeten architecten ook niet zo benauwd over infrastructuur denken. Ook hier geldt: architecten moeten bijdragen aan een verbeterde inrichting van de aardruimte, die uiteindelijk een grotere geestelijke vrijheid oplevert. Deleu: 'Meer chaos is meer individuele vrijheid.'

In dit licht moet ook Deleu's bijdrage aan de opdracht van de gemeente Amsterdam voor het ontwerp van 'Nieuwe Poorten van Amsterdam' (ter gelegenheid van de voltooiing van de ringweg) bezien worden. Voor een boog over de weg ontwierp hij borden waarop steeds de stadsplattegrond van de hele stad te zien is met een wirwar van informatie over afslagen naar stadswijken. Uiteindelijk mondde zijn ontwerp uit in een (niet bekroond) voorstel om aan de poort van Amsterdam (op Ringweg A 10) een 'autoverkeerswisselcentrum' in te richten, vanwaar bezoekers verder per openbaar vervoer de stad in kunnen. In galerie Lumen Travo in Amsterdam zijn de modellen en schetsen van zijn intrigerende, chaotische verkeersborden voor dit project te zien.

Couwenbergh

Benno Premsela en Friso Broeksma stellen kunstenaars die nog geen verbintenis met een galerie hebben in de gelegenheid in een van de kamers van hun huis in Amsterdam werk te exposeren. Deze maand viel hun keus op Lisa Couwenbergh (1953), een jonge schilderes die vorig jaar een Prix de Rome voor schilderkunst won.

Couwenbergh onderzoekt in haar schilderkunst op een speelse manier het gebied tussen abstracte en figuratieve kunst. Ze begon na de Rietveldacademie in de jaren tachtig met overwegend abstract werk, zoals composities met kleuren en rechthoeken. Geleidelijk aan zijn er meer figuratieve elementen in haar werk geslopen. 'Want', zegt ze, 'ik haal mijn indrukken en inspiratie toch uit wat ik om me heen zie. Natuur, architectuur.' Die indrukken wilde ze zichtbaarder verwerken in haar schilderijen. Toch leidt dat niet tot figuratieve doeken. 'Dat vind ik weer te eenduidig', zegt Lisa Couwenbergh.

Het resultaat van die ontwikkeling is in de huiskamergalerie van Premsela en Broeksma te zien in zes schilderijen. Op de meeste zijn meerdere witte ornamentachtige vormen of lijstvormen te zien, steeds herhaald op een grasgroene achtergrond, soms tegen een bruinige achtergrond. De vormen roepen talloze associaties op: het kunnen schilderijlijsten aan de wand of raamkozijnen in een muur zijn, maar ook van boven af bekeken tuinperkjes of vijvers. Uiteindelijk blijven de vormen ongrijpbaar, net zoals de woorden van een dichtregel die je je niet meer herinneren kan, maar waarvan je nog wel het ritme kan neurien. Zwaar op de hand zijn deze onderzoekingen in het brakke gebied tussen abstracte en figuratieve schilderkunst allerminst. Integendeel, ze hebben iets prikkelends en elegants, mede door de losse manier van schilderen en de frisse kleuren die Couwenbergh gebruikt.