Van Checkpoint Charlie is geen raam meer heel

De Friedrichstrasse in Berlijn is een begrip voor mensen die verder kijken dan disco of kerk om de hoek. De straat in Berlijn die ooit in het westelijke deel van de stad begon, vervolgens door het historische centrum van 'Berlin Hauptstadt der DDR' liep en weer in West-Berlijn eindigde. Deze straat vooral beroemd door de grensovergang Checkpoint Charlie en het grensstation Bahnhof Friedrichstrasse werd in 1987 door een filmploeg van de NOS onder de regie van Jaap Walvis en Almar Tjepkema uitverkoren om aan de hand van gesprekken met bewoners van de straat te laten zien hoe het dagelijkse leven er uitzag.

Sedert 3 oktober is er nog maar een Duitsland, een Berlijn en een Friedrichstrasse, die niet meer in drie mootjes is gehakt. Hoe gaat het nu met diezelfde mensen, die drie jaar geleden in de film optraden met hun noden en ideeen, zoals een historicus, een huismoeder, een boekenverkoper, een oude vrouw. Ondanks de door de vragensteller vaak veronderstelde blijdschap over de nieuwe constellatie blijken de hoofdpersonen van toen over het algemeen eerder sceptisch dan blij. De D-mark is er, je kan alles krijgen, maar niet alles is meer betaalbaar. De huismoeder somt op wie er allemaal in haar familie al zijn ontslagen of er rekening mee houden binnenkort hun baan kwijt te raken.

Ook de Friedrichstrasse is er eigenlijk niet veel vrolijker op geworden. De vele huizen in aanbouw liggen er nu verlaten bij omdat het bijvoorbeeld helemaal niet meer zeker is wie de eigenaar van de grond is, vertelt een bouwvakker. Van de controlepost Checkpoint Charlie is geen raam meer heel. Wel lijkt de straat nu op haar druk bereden Westberlijnse zusjes en zijn de metrostations weer te bereiken.

Kijkers die indertijd de documentaire Friedrichstrasse, een straat met een muur hebben gezien, zullen vanavond de film met de titel De laatste dagen van dezelfde makers kunnen waarderen. Voor iemand die regelmatig de wederwaardigheden van het Duitsland van na de Muur volgt, is de documentaire niet echt verrassend. Ondanks de hartverwarmende reactie van een oud Berlijns vrouwtje op de vraag wat zij vindt van het nieuwe bestel: 'Dat is een vraag te veel'.