Mahler wel erg luid bij Haenchen

Concert: Ned. Philharmonisch Orkest, Ned. Operakoor, Toonkunstkoor Amsterdam, Alexandra Coku (sopraan) en Jard van Nes (alt). Programma: G. Mahler: Tweede symfonie. Gehoord: 11/11 Concertgebouw Amsterdam. Herhalingen: 13/11 Amsterdam; 14/11 Vredenburg Utrecht.

Omdat het koor van de Nederlandse Opera deze weken geen rol te vervullen heeft in Il Ritorno di Ulisse in Patria zingt het nu door de rechter gedwongen bij een aantal uitvoeringen van Mahlers Tweede symfonie. De beroepszangers spanden een kort geding aan omdat ze daarbij weigerden samen te zingen met de amateurs van het Toonkunstkoor. De rechter bleek terecht doof voor hun gepruil en zette het Operakoor gewoon aan het werk.

Dat bij de eerste uitvoering in het Amsterdamse Concertgebouw beide koren gezamenlijk goed zongen behoeft geen lof, voor zover het de leden van het Operakoor betreft: dat is immers hun beroep, ook al zijn ze zo onprofessioneel niet naast amateurs te willen werken. Mengelberg werkte hier zelfs uitsluitend met amateurkoren zoals Toonkunst en de concerten waren er niet minder om.

Onder leiding van Hartmut Haenchen was deze Tweede Mahler als geheel respectabel, al maakten de blazers van het Nederlands Philharmonisch Orkest mij te veel foutjes. Haenchen poneert de grote lijnen met hardhandige tegenstellingen: fortissimi zoals ik die zelden eerder zo luid hoorde en weliswaar zachter klinkende lyrische passages, soms echter zonder werkelijk delicate klankpracht. AL dat uiterlijk vertoon met soms exorbitant felle accenten leidde niet automatisch tot spanning, dramatiek of ontroering, al ontstond die geleidelijk aan her en der wel.

In het indrukwekkende slotdeel, met de in dit repertoire onvermijdelijke Jard van Nes en de sopraan Alexandra Coku, was dat nog het meest het geval. Haenchen gebruikte hier ook visuele middelen om het effect van crescendi en climaxen te verhogen: op daartoe geschikte momenten kwamen nog extra koorleden en tot twee maal toe groepen musici de zaal binnen om bij te dragen aan de overdonderende finale. Zelfs het in restauratie zijnde orgel liet zich horen.