Moskou sluit geweld tegen Saddam niet uit

MOSKOU, 9 nov. De Sovjet-Unie sluit militair geweld tegen Irak niet uit, maar het kan volgens minister van buitenlandse zaken Edoeard Sjevardnadze slechts het laatste middel zijn.

Ook zijn Amerikaanse collega James Baker, die rondreist om de ideeen van de bondgenoten te peilen over het gebruik van geweld tegen Irak, zegt nog altijd uit te gaan van een 'vreedzame politieke oplossing'. Met deze formulering hebben Sjevardnadze en Baker gisteren in Moskou de eensgezindheid tussen beide supermogendheden kunnen bewaren. In de Verenigde Staten was twijfel gerezen over de positie van de Sovjet-Unie toen president Michail Gorbatsjov twee weken geleden in Parijs verklaarde een militaire oplossing 'onaanvaardbaar' te vinden.

Baker was gisteren de hele dag in Moskou voor gesprekken met Sjevardnadze en Gorbatsjov zelf, die hem dit keer niet in het Kremlin ontving maar in de buiten de stad gelegen presidentiele datsja die ooit door Stalin werd bewoond.

Sjevardnadze legde er gisteravond tijdens een persconferentie de nadruk op dat de Sovjet-Unie alleen bereid is een militaire aanpak te accepteren als die niet buiten de resoluties van de Veiligheidsraad treedt. 'We moeten niet twijfelen aan de capaciteiten van de Veiligheidsraad om verstandige en rijpe besluiten te nemen', aldus Sjevardnadze. Mochten het politieke offensief en het handelsembargo van de VN er niet toe leiden dat Irak alsnog Koeweit ontruimt, dan 'kan niet worden uitgesloten dat de situatie ontstaat dat zo'n besluit nodig is', zei Sjevardnadze over eventueel gewapend ingrijpen. Baker stippelde dezelfde volgorde uit.

Volgens Sjevardnadze is er geen reden voor meningsverschillen tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie. Aan het gewraakte woord 'onaanvaardbaar', dat Gorbatsjov in Parijs gebruikte, werd te veel waarde gehecht. Het was een slordige vertaling van wat Gorbatsjov werkelijk had gezegd, zei hij.

Ook de presidentiele adviseur Jevgeni Primakov, die vorige maand 'pendeldiplomatie' bedreef in het Midden-Oosten, heeft deze week in een vraaggesprek met het weekblad Literatoernaja Gazeta onderstreept dat hij er niet door Gorbatsjov op uit was gestuurd om een wig te drijven in de coalitie van de grote mogendheden. De Sovjet-Unie wenste zich niet los te maken van de resoluties van de Veiligheidsraad, aldus de afgezant van de president. Maar dezelfde Primakov was gisteren niet aanwezig bij de gesprekken met Baker.