Derde van scholieren vrijt onveilig

LEIDEN, 6 nov. Een op de drie scholieren in ons land loopt een direct risico van een infectie met het AIDS-virus (HIV), door zonder gebruik van een condoom te vrijen met een partner die seksueel contact heeft gehad met anderen.

Dat blijkt uit een onderzoek van het Nederlands Instituut voor Preventieve Gezondheidszorg van TNO in Leiden en het Nederlands Instituut voor Sociaal Sexuologisch Onderzoek in Utrecht.

De instituten hebben vorig najaar 11.431 leerlingen in alle typen voortgezet onderwijs ondervraagd. Daarbij werden 48 Peilstations Jeugdgezondheidszorg voor Schoolgaanden ingeschakeld. Het is voor het eerst dat op dergelijk grote schaal onderzoek naar dit onderwerp is gedaan.

Zes procent van twaalf- en dertienjarigen heeft nu ervaring met seks, voor achttienjarigen ligt dat percentage op zestig. Jongeren gebruiken tot hun vijftiende relatief vaak een condoom, daarna stijgt de pil snel in populariteit. Leerlingen die geregeld alcohol drinken beginnen ook eerder met seks, zo is gebleken.

Meer dan de helft van de ondervraagde jongeren zegt zich altijd met een condoom te willen beschermen tegen geslachtsziekten zoals AIDS. Maar als de partner daar geen zin in heeft 'bezwijken' twee derden voor die onwil. Bijna een op de tien oudere leerlingen heeft ervaring met anale seks zonder condoom, een uiterst riskant gedrag met het oog op HIV-infectie.

Anderhalf procent van de ondervraagde jongeren heeft seksuele omgang gehad met spuitende drugsgebruikers, een van de twee belangrijkste risicogroepen. En een op de drie jongeren vrijt zonder condoom met een partner die op zijn beurt weer met derden naar bed is geweest. 'Zij staan in contact met een netwerk waarin infecties kunnen worden doorgegeven', zo stellen de onderzoekers.

Scholieren blijken slecht op de hoogte te zijn van geslachtsziekten en instellingen voor de behandeling daarvan. Leerlingen van HAVO, VWO en middelbaar beroepsonderwijs blijken redelijk geinformeerd over de mogelijkheid hoe een infectie met HIV te voorkomen. Heel jonge scholieren en leerlingen uit het IBO, LBO en MAVO zijn er slecht van op de hoogte. Dat geldt ook voor allochtone kinderen.

Een op de tien kinderen denkt dat goede hygiene toereikend is om een besmetting met AIDS te voorkomen. Een kwart denkt ten onrechte dat besmetting ook via zoenen mogelijk is.

Gemiddeld ligt tussen de eerste zoen en de eerste geslachtsgemeenschap een periode van ongeveer vier jaar. Hoe lager het opleidingsniveau, hoe eerder met seks wordt begonnen. 'Wanneer de gemiddelde gymnasiast zijn eerste tongzoen heeft gehad, is een LBO-leerling al eens met iemand naar bed geweest', aldus het rapport.