EG-ministers gaan praten over missies naar Bagdad

BRUSSEL, 5 nov. Op verzoek van Nederland en Belgie zullen de ministers van buitenlandse zaken van de EG-lidstaten zich beraden over de steeds frequentere missies die naar Irak gaan om de vrijlating van gijzelaars te bewerkstelligen. Vanochtend heeft de Duitse minister van buitenlandse zaken, Genscher, zich in een telefonisch onderhoud met zijn Italiaanse collega bij het verzoek aangesloten. Genscher wil dat ook wordt gepraat over een vreedzame regeling van de Golfcrisis.

De ministers, met uitzondering van onder anderen de Brit Douglas Hurd, komen vanavond in Rome bijeen. Daar komen morgen de 23 ministers van buitenlandse zaken van de (in Straatsburg gevestigde) Raad van Europa bijeen.

Vrijdag nam minister Van den Broek, na overleg met collega's, het initiatief tot een dergelijke ontmoeting en verzocht hij, mede uit naam van zijn Belgische collega Eyskens, de Italiaanse minister van buitenlandse zaken, Gianni De Michelis, om beraad over de kwestie.

Zaterdag liet de woordvoerder van minister Van den Broek weten dat Nederland bezorgd is over het feit dat het sturen van missies naar Bagdad gewoon doorgaat terwijl de Europese regeringsleiders tijdens hun topconferentie in Rome het weekeinde daarvoor nog plechtig hadden verklaard dat ze vastbesloten waren geen regeringsmissies naar Irak te zenden en initiatieven van anderen daarvoor zouden 'ontmoedigen'.

Desalniettemin heeft Bonn zijn nauwelijks verholen zegen gegeven aande voorgenomen missie van de vroegere bondskanselier Willy Brandt, die later vandaag naar Bagdad zou vertrekken, door de hoop uit te spreken dat Brandts bezoek succes zal hebben. Groot-Brittannie maakte donderdag al bekend dat de missie van Brandt naar Bagdad een schending zou betekenen van de door de EG-leiders gemaakte afspraak.

Pag.4: Vervolg

Pag.9: Hoofdartikel

In een discussieprogramma op de Belgische televisie zei de Belgischeminister Mark Eyskens gisteren dat hij geen enkel bezwaar heeft tegen zuiver 'humanitaire actie', maar, zo zei Eyskens, 'als belangrijke politieke figuren zich naar Irak begeven, dan zal het moeilijk zijn te vermijden dat men ook over politiek spreekt en gaat onderhandelen'. De Belgische minister zei de indruk te krijgen dat Saddam Hussein langzamerhand 'een hofhouding van pelgrims' om zichheen verzamelt. Hij herinnerde daarbij aan de vroegere Britse premier Edward Heath die, nadat hij een aantal gijzelaars uit Irak had weten mee te krijgen, voor de Britse televisie verklaarde dat men begrip moest hebben voor Saddams territoriale eisen. 'Dat is taal die niet strookt met die van het Westerse front', aldus Eyskens. Tot zover onze correspondent.

De Belgische politicus Willy de Clerq, wiens naam eerder in verband werd gebracht met Brandts bezoek, heeft gezegd te betreuren dat het niet tot een collectief-Europese humanitaire missie is gekomen. 'Zo'n plan leek mij interessant en aantrekkelijk', zei De Clerq, die nu niet meegaat.

Volgens het blad der Spiegel heeft de Iraakse president Saddam Hussein al beloofd dat honderden gijzelaars met Brandt Irak mogen verlaten. Brandt zelf heeft echter ontkend dat er afspraken zijn dat alle 400 Duitse gijzelaars en nog eens honderd andere buitenlanders vrijkomen. Wel vertrekt hij voor de zekerheid met twee Airbussen naar Irak. In een vraaggesprek met de in Bonn uitkomende krant General-Anzeiger zegt Brandt voorts te gaan luisteren naar Saddam, maar niet te onderhandelen.

Irak beloofde gisteren alle 2.500 Westerse gijzelaars vrij te laten in ruil voor een niet-oorlogsverklaring. Een desbetreffende garantie zou moeten komen van hetzij de permanente leden van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, hetzij twee van vijf genoemde landen Frankrijk, Duitsland, de Sovjet-Unie, China en Japan. Saddam onderstreepte gisteren dat ten minste een van die twee een permanentlid van de Veiligheidsraad moet zijn en dus beschikt over vetorecht.

De Japanse oud-premier Nakasone ontmoette gisteren Saddam, maar kreeg geen belofte dat Japanse gijzelaars worden vrijgelaten. Nakasone, die met een vliegtuig met medicijnen naar Bagdad was gereisd, zei dat hij daar ook niet specifiek om had gevraagd.

Ook de voormalige Nieuw-Zeelandse premier David Lange is op weg naar Bagdad om te proberen gijzelaars vrij te krijgen. Gisteren vertrok met dat doel ook de Japanse ex-premier Anker Jorgenson naar Bagdad. (Reuter, DPA, AP, AFP)