Nieuw Zeeland: grote nederlaag voor Labour

WELLINGTON, 29 okt. De Nieuw-Zeelandse Labour-partij heeft bij de verkiezingen van zaterdag een verpletterende nederlaag geleden. Labour zag het aantal parlementsleden gehalveerd tot 28. De oppositionele Nationale Partij behaalde met 48 procent van de stemmen 68 van de 97 zetels. De linkse Labour-afsplitsing New Labour kreeg 1 zetel. Nieuwe premier wordt de leider van de Nationale Partij, Jim Bolger (55).

De Groenen boekten ook een grote winst. Hoewel deze milieugroepering zich in slechts 71 kiesdistricten kandidaat had gesteld, haalde zij 7 procent van de stemmen. Zowel de Groenen als New Labour, dat 6 procent van de stemmen naar zich toetrok, willen evenredige vertegenwoordiging. De kieswet kan echter alleen met medewerking van het parlement worden veranderd. Het blijft de vraag of de twee grote partijen hun periodieke lippendienst aan de zaak van een meer evenredige vertegenwoordiging ooit in daden zullen omzetten.

Labour is afgestraft voor het radicale marktgerichte economische beleid, dat veel opofferingen eiste, maar dat de belofte van economische groei en extra werkgelegenheid nooit inloste. De verslagen Labour-premier Mike Moore meende dat zijn partij de verkiezingen twee jaar geleden al had verloren: 'We zijn te hard geweest en de mensen hadden er genoeg van.' Moore was sinds 1984 minister en zijn erkenning dat Labour fouten heeft gemaakt, was onvoldoende om de kiezer te bewegen zijn partij een nieuwe kans te geven.

Labours enige economische succes was de beperking van de inflatie, die, na jarenlang ruimschoots boven de tien procent te hebben gezweefd, tot vijf procent werd teruggebracht. Dat gebeurde door een strak monetair beleid. De Nationale Partij wil met dat beleid doorgaan totdat de geldontwaarding tot beneden de twee procent per jaar is gedaald.

Delen van Bolgers grote en nu al verdeelde fractie verzetten zich tegen een te karig beleid van de centrale bank. Er is ook kans op grote meningsverschillen wanneer moet worden gekozen tussen het terugdringen van het overheidstekort en verkiezingsbeloften als extra politie en het afschaffing van een extra inkomstenbelasting voor welgestelden.

In zijn overwinningstoespraak riep de aanstaande premier zijn landgenoten op de verdeeldheid van de verkiezingscampagne te vergeten. 'Ik wil een verenigd Nieuw Zeeland naar economisch herstel leiden', hield Bolger zijn juichende aanhangers voor.

    • Hans van Kregten