Golf van slechte cijfers tast vertrouwen aan

ROTTERDAM, 26 okt. De massa-ontslagen bij Philips en verliezen bij DAF passen in het beeld van een vertraging van de economische groei. Philips heeft in Nederland, nu nog, 57.000 werknemers, maar via ruim 14.000 Nederlandse toeleveranciers is de indirecte werkgelegenheid ook zeer omvangrijk.

De berichten van de twee Eindhovense bedrijven komen op een moment dat het vertrouwen van de consument in de Nederlandse economie volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek in zeven jaar niet zo laag is geweest. Dit afnemende vertrouwen kan de bestedingen en daarmee de afzet van de bedrijven aantasten, wat zijn invloed heeft op de economische groei.

Een optelsom leert dat de netto winst van de tien naar omzet grootste Nederlandse industriele- en transportbedrijven in de eerste helft van dit jaar ruim een derde lager ligt dan in dezelfde periode van het vorig jaar. Belangrijke oorzaak was de dollar die de eerste helft van dit jaar tien procent daalde. Met elke cent die de dollar daalt verliest Nedlloyd op jaarbasis 2,5 miljoen gulden. KLM zegt dat de recente winstdaling voor zestig procent het gevolg was van de dalende koers van de dollar.

DAF kampt met de economische teruggang in Groot-Brittannie waar de vrachtwagenfabrikant veertig procent van de omzet realiseert. De sinds juli fors gestegen olieprijs is overigens nog nauwelijks in de Nederlandse halfjaarcijfers verwerkt.

Zowel bij KLM, Nedlloyd als DAF verdwijnen elk ongeveer 400 banen. DAF voorspelde gisteren voor 1990 een 'belangrijk verlies', nadat eerder Nedlloyd aangaf dit jaar in de rode cijfers te belanden. KLM heeft gemeld dat het op 31 maart 1991 eindigende boekjaar zal worden afgesloten met een 'aanmerkelijk verlies'. Het staalconcern Hoogovens blijft daarentegen optimistisch en voorzag gisteren geen aantasting van het resultaat.

Met het vele slechte economische nieuws dringt zo de gedachte aan een recessie zich steeds sterker op. Daarvan is overigens formeel pas sprake als de economie twee achtereenvolgende kwartalen is gekrompen. De eerste acht maanden van dit jaar bedroeg de groei van de industriele produktie nog vier procent, zodat op zijn vroegst volgend jaar sprake kan zijn van een echte recessie.

De teneur in economische rapporten over de gevolgen van de Golfcrisis is dat de Nederlandse economie sterk is en zal profiteren van de ontwikkelingen in Duitsland en de Europese eenwording. Omdat slechts vijftien procent van de export richting Verenigde Staten en Groot Brittannie gaat, is de gevoeligheid voor een recessie in die landen beperkt.