Kohl: pas in '94 beginnen met de tweede fase EMU; Voorstel Kok krijgt steun Bondskanselier

ROTTERDAM, 18 okt. De Duitse bondskanselier Kohl wil dat de tweede fase van de monetaire unie in de Europese gemeenschap pas ingaat per 1 januari 1994.

Daarmee schaart Kohl zich achter het door de Nederlandse minister van financien Kok gedane compromisvoorstel.

De Duitse minister van buitenlandse zaken Genscher heeft steeds invoering per 1 januari 1993 bepleit, zoals eerder was afgesproken door de regeringsleiders in de Europese Gemeenschap. De Bundesbank, de Duitse centrale bank, en de Duitse minster van financien Waigel vinden het nog te vroeg om een datum vast te leggen.

Kohl deed zijn uitspraak gisteren in een interview voor de Franse televisie. Het belangrijkste onderdeel van de tweede fase is de oprichting van een Europese centrale bank, waarvoor Amsterdam in de markt is als vestigingsplaats.

Kohl herhaalde nog eens dat die centrale bank werkelijk onafhankelijk moet zijn van invloed van de regeringen van de lidstaten en onafhankelijk moet waken over de monetaire stabiliteit van de EG.

Kohl zelf heeft overigens dit jaar de onafhankelijkheid van de Bundesbank getrotseerd bij de invoering van de D-mark in de DDR. Kohl drukte toen, tegen de adviezen van de Bundesbank in, een royale omwisselkoers van een op een tussen D-mark en Ostmark door. Hij vergrootte daarmee het aantal in omloop zijnde D-marken op een wijze die de Bundesbank onverantwoord achtte, maar toch slikte.

De Franse minister van financien Beregovoy vindt het voorstel van Kohl een constructief perspectief bieden. Frankrijk behoorde tot nu toe, met Italie en Belgie, tot de landen die, net als de Europese Commissie, de tweede fase van de EMU al op 1 januari 1993 willen laten ingaan, gelijk met het opheffen van de economische binnengrenzen.

Ook voorzitter Delors van de Europese Commissie zei vanmorgen blij te zijn met de uitspraak van Kohl. Hij noemt Kohls uitspraak 'van grote betekenis.'

Deskundigen vinden het vaststellen van een ingangsdatum vooral een symbolische daad, aangezien nog niet is afgesproken wat de precies de inhoud van die tweede fase is. Of bijvoorbeeld alle landen dan hun begrotingstekorten moeten aanpassen aan een Europese norm. Of slechts de financiering van die tekorten langs niet-monetaire weg mogen regelen.

Er is zelfs geopperd in een verdrag vast te leggen dat er helemaal geen begrotingstekorten mogen zijn. Voorlopig zal de tweede fase van de monetaire eenwording waarschijnlijk niet veel meer zijn dan een periode van het werken aan verdere convergentie van het beleid van de lidstaten. In de eerste fase gaat het vooral om de vrijmaking van het kapitaalverkeer en de uitbreiding van het EMS (systeem van vrijwel vaste wisselkoersen) tot alle lidstaten in de EG.

Inmiddels werken de centrale banken van de twaalf lidstaten aan het opstellen van de statuten van de Europese centrale bank.