Hirsch Ballin wil snel vormfouten aanpakken

DEN HAAG, 17 okt. Minister Hirsch Ballin van Justitie zal haast zetten achter een wetswijziging die het mogelijk maakt vormfouten in de rechtsgang te herstellen zodat verdachten niet automatisch op vrije voeten komen. Daarnaast sluit de minister niet uit in de toekomst disciplinaire maatregelen te nemen tegen de officier van justitie die de vormfout maakt.

De minister van justitie zei dit gisteren in de Tweede Kamer in antwoord op vragen van het PvdA-kamerlid Swildens en het VVD-kamerlid Korthals Altes. Zij hadden Hirsch Ballin naar de Kamer geroepen nadat de Amsterdamse rechtbank maandag drie verdachten als gevolg van vormfouten vrij moest laten. Beide Kamerleden menen dat door de vrijlating de geloofwaardigheid van de overheid in het geding komt. Ze vroegen de minister al het mogelijke te doen om dergelijke vormfouten in de toekomst te voorkomen.

Hirsch Ballin zei niet de garantie te kunnen geven dat een vormfout in de rechtsgang niet meer voor zal komen. Hij wees erop dat het mensenwerk blijft. Wel zegde hij de Kamer toe de commisie-Moons te zullen vragen bij voorrang advies uit te brengen over de wijziging van het Wetboek van Strafvordering op het punt van de vormfouten. Hoeveel tijd de commissie-Moons daarvoor nodig zal hebben is nog onduidelijk. Het was de Tweede Kamer zelf die om advisering door de commissie-Moons vroeg nadat oud-minister Korthals Altes eind 1988 een wetsontwerp indiende dat erop was gericht de gevolgen van vormfouten te kunnen herstellen.

Hirsch Ballin wees erop dat alleen het herzien van de regelgeving niet voldoende is. Volgens hem moet alles erop gericht zijn vormfouten in de procedure te voorkomen. Daarvoor is volgens hem onder meer een betere huisvesting noodzakelijk. Daarnaast moeten de officieren van justitie serieus werk maken van de kwaliteitszorg die vereist dat ze ernstige zaken van begin tot eind persoonlijk afhandelen. Een geautomatiseerd termijnbewakingssysteem moet de officier waarschuwen als het aantal dagen waarin de dagvaarding afgerond moet zijn wordt overschreden. Het vrijlaten van een verdachte omdat die termijn is overschreden zou dan eigenlijk niet meer voor moeten kunnen komen.

Het VVD-kamerlid Korthals Altes vroeg de minister het mogelijk te maken disciplinaire stappen te ondernemen tegen officieren van justitie. Omzichtig deelde Hirsch Ballin de Kamer mee te overwegen of 'naar een situatie toe te willen waarin de sanctie degene treft die de fout heeft gemaakt. Dat is ook een van de zaken die mij voor de geest staan.' De minister meent dat het ambtenarenrecht daarvoor een mogelijkheid biedt. Hij vindt echter dat het straffen van een individuele ambtenaar pas mag als is gewerkt aan een verbetering van personeel, automatisering, huisvesting en regelgeving.