Kasparov laat in derde partij zijn voordeel glippen

NEW YORK, 16 okt. Bijna had Karpov gisteren zijn tweede nederlaag geleden in de wereldkampioenschapsmatch. Kasparov speelde in de derde partij schitterend en leek een gaaf meesterwerkje te gaan leveren, maar in de laatste fase liet hij zijn voordeel glippen. De partij werd na veertig zetten afgebroken in een onduidelijke stelling. Vanavond wordt hij uitgespeeld. De stand is nu 1,5-0,5 voor Kasparov, bij een afgebroken partij.

Kasparov heeft al een paar keer aangekondigd dat hij Karpov deze keer zal verpletteren. Dat het geen loos dreigement is, bleek wel uit de manier waarop hij Karpov gisteren naar de keel vloog. Met zwart nog wel. Voorzichtiger naturen proberen dan remise te bereiken.

Het wordt eentonig om steeds te herhalen, maar ook nu liet Kasparov weer zien hoe fantastisch hij de opening voorbereidt. Hij of zijn team. Ik heb een paar dagen geleden een lijstje van zijn secondanten gegeven, maar ik had er nog een paar over het hoofd gezien. Michael Goerevitsj, een van de beste spelers ter wereld, werkt ook voor Kasparov. Geller is officieel neutraal, maar wordt ook geacht met Kasparov samen te werken. En dan zijn er nog Amerikanen als Dlugy en Alburt, die officieel niets met Kasparov te maken hebben, maar van wie iedereen weet waar hun sympathieen en hun belangen liggen.

Wie het ook bedacht heeft, wat Kasparov gisteren in de opening liet zien was werkelijk briljant. Het was weer een koningsindier, net als in de eerste partij. Toen had Karpov de Samischvariant gespeeld. De enige schaakboekhandel van New York kreeg een paar dagen later bezoek van twee secondanten van Kasparov. Ze zochten een boekje over deze variant en schrokken toen ze door de boekhandelaar herkend werden. Het boekje hoefde niet gebruikt te worden, Karpov deed het nu anders. Als hij had gedacht dat hij Kasparov kon verrassen kwam hij bedrogen uit. Op de negende zet bracht Kasparov een schokkend nieuwtje. De zet wordt door de boeken als een blunder afgedaan. Wit wint een kwaliteit, misschien zelfs een dame.

Moordend

Kasparov moet bij zijn voorbereidingen al hebben gezien dat hij zowel de kwaliteit als de dame rustig kon geven. De stelling na de 17de zet, waarin hij twee stukken en een pion voor de dame had, moet hij thuis al op het bord hebben gehad. Hij stond materiaal achter, maar zijn stukken ontplooiden een moordende activiteit. Karpov mocht blij zijn dat hij zijn dame later terug kon offeren en een eindspel kon bereiken waar hij een kwaliteit had tegen twee pionnen voor Kasparov.

Misschien had er meer ingezeten voor Kasparov, maar dit eindspel was in ieder geval zeer gunstig voor hem. Het is wel zeker dat hij het daarna niet op zijn best gespeeld heeft. Karpov kreeg tegenspel en kon zelfs een pion terugwinnen. In de tijdnoodfase schudde Kasparov gekweld met het hoofd, alsof hij protesteerde tegen het lot dat hem zo slecht gezind was. In de afgebroken stelling kan Karpov weinig meer gebeuren, lijkt me, en misschien kan hij zelfop winst gaan spelen. Aarzelend en met het voorbehoud dat de stelling te moeilijk voor me is, voorspel ik remise.

Het was een mooie dag voor de toeschouwers, die een heel bijzondere partij zagen, en ook voor de organisatoren, die trots konden aankondigen dat het televisiestation ABC voortaan iedere zondag aandacht zal besteden aan de partijen van de afgelopen week. Daar hebben ze maanden op gewacht. Kasparov gaf zijn zet af met een gezicht dat diepe walging uitdrukte. Het had zo mooi kunnen zijn.

Wit Karpov-zwart Kasparov, derde partij.

1. d2-d4 Pg8-f6 2. c2-c4 g7-g6 3. Pb1-c3 Lf8-g7 4. e2-e4 d7-d6 5. Pg1-f3 0-0 6. Lf1-e2 e7-e5 7. Lc1-e3 Dd8-e7 8. d4xe5 d6xe5 9. Pc3-d5 De7-d8 De nieuwe zet. Tot nu toe dacht men dat 9... Pxd5 noodzakelijk was. 10. Le3-c5 Wint materiaal, want 10... Te8 faalt op 11. Le7 10... Pf6xe4 11. Lc5-e7 Om de dame naar een slecht veld te jagen. Na 11... De8 zou 12. Ld3 heel sterk zijn. 11... Dd8-d7 12. Le7xf8 Kg8xf8 13. Dd1-c2 Pe4-c5 14. Ta1-d1 Pb8-c6 Na het kwaliteitsoffer een dameoffer, dat wit nog niet goed kan aannemen, want na 15. Pb6 axb6 16. Txd7 Lxd7 staat zwart te actief. 15. 0-0 Interessant was 15. Pg5 Dd8, met grote verwikkelingen. 15... Pc5-e6 Hier dacht Kasparov lang na, waarschijnlijk over 15... e4 16. Pg5 Df5 17. Pxh7+ Kg8 18. Pxc7 16. Pd5-b6 Nu pakt hij de dame wel, maar misschien was 16. Ld3 of 16. Dd2 sterker. 16... a7xb6 17. Td1xd7 Lc8xd7 18. Dc2-d2 Ld7-e8 19. b2-b3 e5-e4 20. Pf3-e1 f7-f5 21. Le2-d1 Pc6-e5 Wit is geheel in de verdediging gedrongen. Misschien was 21... Td8 nog sterker. 22. Pe1-c2 Ta8xa2 23. Dd2-d5 Kf8-e7 24. Pc2-b4 Wit geeft de dame terug, hij heeft niets beters. 24... c7-c6

25. Dd5xe6+ Ke7xe6 26. Pb4xa2 Zwart staat heel goed, omdat de witte toren nauwelijks in het spel kan komen. 26... Pe5-f7 27. Ld1-e2 Pf7-d6 27... Ld4 gevolgd door Pe5 is misschien beter. 28. Pa2-b4 Lg7-c3 29. Pb4-c2 f5-f4 30. Tf1-d1 h7-h5 31. f2-f3 e4-e3 32. g2-g3 g6-g5 33. Le2-d3 h5-h4 34. Kg1-f1 c6-c5 35. Kf1-e2 De witte stelling lijkt aardig opgeknapt. Als zwart niets doet, speelt wit 36. gxf4 gevolgd door Tg1. 35... b6-b5 36. c4xb5 Pd6xb5 37. Ld3-c4+ Ke6-e7 38. Td1-d5 Lc3-f6 39. Td5xc5 Pb5-c3+ 40. Ke2-f1 Le8-g6 41. Pc2-e1 en Kasparov gaf zijn zet af.