Uitslag lokale verkiezingen schaadt Griekse regering niet

ATHENE, 15 okt. De uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen die gisteren in Griekenland werden gehouden, heeft de conservatieve regering-Mitsotakis, die in april aantrad, tot tevredenheid gestemd. De linkse oppositie had de verkiezingen geheel in het kader van de landelijke politiek geplaatst en ze gekwalificeerd als een 'referendum tegen de reactionaire regeringspolitiek'. Maar de uitslag is geen afspraffing voor Mitsotakis geworden.

De grootste teleurgestelde is de 67-jarige 'nationale actrice' en oud-minister van cultuur Melina Mercouri, die door de socialistische PASOK en de grotendeels communistische Alliantie van Links en Vooruitgang (ALV) kandidaat was gesteld voor het burgemeesterschap van de hoofdstad Athene, waarop de strijd zich toespitste. Ondanks de spectaculaire campagne, waarin zij werd gesteund door de bekendste zangers en zangeressen, bleef Mercouri steken op 46 procent waardoor de overal in de stad aangeplakte, spottende affiches met de woorden 'Nooit op zondag', naam van haar bekendste film, wreed werden bewaarheid.

Haar tegenstander, de eveneens uit socialistische rangen voortgekomen maar nu onafhankelijke architect Andonis Tritsis, die door de regeringspartij Nieuwe Democratie (ND) werd gesteund, bleek diep in de nacht de vijftig procent definitief te hebben overschreden, waardoor er aanstaande zondag geen tweede ronde nodig is tussen hem en mevrouw Mercouri. Dit zal wel het geval zijn in de 'hoofdstad van het noorden', Thessaloniki, waar de regeringskandidaat Kosmopoulos, hoewel zwaar door kerkelijke organisaties gesteund, niet hoger dan 48 procent kwam en in de tweede ronde de strijd moet uitvechten met de linkse kandidaat, professor Fatouros (bijna 47 procent). Twee kleine, nu uitgeschakelde, groeperingen komen in die tweede ronde 'op de wip' te zitten.

In Piraeus boekte de linkse kandidaat een ruime zege op de rechtse. Maar elders in het land wist de ND de linkerzijde 24 gemeenten afhandig te maken, waaronder drie op het vanouds anti-rechtse Kreta. Zonder dat dit leidde tot verlies van burgemeestersposten, verloor de ND wel heel wat stemmen in voorsteden en randgemeenten waar minder draagkrachtigen wonen, die door de ingrijpende versoberingspolitiek van Mitsotakis het zwaarst zijn getroffen. Vandaar dat de socialistische oppositieleider Andreas Papandreou toch nog durfde te gewagen van een 'nederlaag' voor de regering en zelfs bleef bij zijn oproep tot nieuwe parlementsverkiezingen.

Dat zouden dan de vijfde verkiezingen binnen anderhalf jaar worden, maar de kans daarop is door de Atheense uitslag juist sterk afgenomen. Verkiezingsmoeheid is vermoedelijk een van de factoren die gisteren leidden tot een sterke toename (met hier en daar 12 procent) van de stemonthouding, ondanks de in Griekenland geldende opkomstplicht. Een andere factor hierbij kan zijn geweest dat veel rechtse kiezers bezwaren hadden tegen het PASOK-verleden van Tritsis, terwijl veel aanhangers van de ALV, die vorig jaar de door schandalen aangetaste PASOK nog te vuur en te zwaar bestreden, het niet hebben kunnen opbrengen op Merlina Mercouri en andere kopstukken van deze partij te stemmen.