Brusselse Strauss-voorstelling nu te zien bij Vlaamse Operain Antwerpen; Eva Marton is een formidabele Elektra

In maart 1988 zong Gwyneth Jones bij de Brusselse Opera de titelrol in Strauss' opera Elektra: volkomen over haar toeren schreeuwend, gillend en krijsend stond zij daar elke voorstelling iets van haar stem te vernielen. Het was bijna genant om ervan getuige te zijn: de beroemde sopraan, de Brunnhilde uit de legendarische Ring van Boulez en Chereau in Bayreuth, offerde zichzelf op aan een zo indringend en expressief mogelijke uitbeelding van deze rol.

Elektra is het meest extreme personage in de bloederigste opera van het hele repertoire. Agamemnon heeft zijn dochter Iphigeneia opgeofferd om naar Troje te kunnen zeilen en is daarom door haar echtgenote Klytamnestra en haar minnaar Aegisth vermoord. Dochter Elektra wacht op de terugkeer van haar broer Orest en laat hem haar moeder Klytamnestra en Aegisth vermoorden, waarna ze zelf sterft tijdens een woeste dans van geluk. De Spaanse regisseuse Nuria Espert plaatste deze handeling in een Italiaanse mafiafamilie ten tijde van fascisme en Tweede Wereldoorlog.

Nu, bij de herhaling in Antwerpen van deze produktie, wordt Elektra een aantal malen gezongen door Eva Marton, een rol die deze formidabele sopraan ligt als geen andere en die ze nu ook in Munchen met dirigent Wolfgang Sawallisch voor EMI heeft vastgelegd op de plaat. Marton heeft een mildere expressie dan Jones, minder fel en rauw, ze klinkt ronder en gecontroleerder. Hoe krachtig en heftig ook, ze blijft volstrekt binnen haar vocale mogelijkheden, die bijna ongelooflijk groot zijn en optimaal tot uiting komen in deze rol.

Daardoor is Martons uitbeelding van Elektra in zekere zin 'gewoner' dan die van Gwyneth Jones. Maar door het ontbreken van die gierende gekte van Jones wordt het extreme van de situatie zelf alleen maar meer geadstrueerd en nog intenser. We zien hier niet zozeer walgelijke waanzin, die misschien excusabel is, maar kil en hartstochtelijk berekende vileine wraak, uitgevoerd bij vol bewustzijn.

De Klytamnestra van Marta Szirmay maakt minder indruk dan die van Eva Randova in Brussel of Annie Schlemm destijds in de enscenering van Kupfer in Amsterdam, maar andere rollen zijn voortreffelijk bezet: Sue Patchall als Chrysothemis en Falk Struckmann als Orest zijn indrukwekkend. Het orkest van de Vlaamse Opera speelt uitstekend.

Voorstelling: Elektra van R. Strauss door de Vlaamse Opera o.l.v. Stefan Soltesz. Met o.a.: Eva Marton (12, 16/10) en Janet Hardy 14, 18, 20/10) als Elektra, Marta Szirmay, Sue Patchell, Zeger Vandersteene en Falk Struckmann. Decor: Ezio Frigerio regie: Nuria Espert. Gezien: 9/10 Vlaamse Opera Antwerpen. Herhalingen: 12, 14, 16, 18, 20/10.