Zeelandbrug door compromis wellicht in '93 tolvrij

MIDDELBURG, 9 okt. 'Ik heb er een hard hoofd in.' Het PvdA-gemeenteraadslid J. C. Hendrikse van de gemeente Westerschouwen op Schouwen-Duiveland ziet de nabije toekomst van zijn partij op het Zeeuwse eiland somber in. 'We breken onze belofte aan de kiezer', vindt hij. 'En met de Statenverkiezingen voor de deur is dat niet verstandig.'

Hendrikses bezorgdheid betreft de manoeuvres die de PvdA in Zeeland de afgelopen weken uitvoerde om zich te redden uit de Zeelandbrug-kwestie: de vraag wanneer de brug over de Oosterschelde tolvrij wordt. In 1991, zoals de partij had beloofd, of pas na 2000, zoals Gedeputeerde Staten voorstellen.

De PvdA koos voor een compromis: wat hen betreft hoeven de gebruikers van de oeververbinding vanaf 1993 geen tol meer te betalen. En daarmee brengt de partij de plaatselijke afdelingen op Schouwen-Duiveland in een lastig parket. Die moeten de 30.000 bewoners van het eiland uitleggen dat ze nog twee jaar langer moeten betalen als ze via de brug naar Midden-Zeeland willen.

Maar ook Gedeputeerde Staten komen door de PvdA in het nauw. Want zonder de steun van de PvdA is er in de Staten geen meerderheid voor het plan om nog 10 jaar tol te heffen. De gedeputeerden moeten dus een andere oplossing zoeken.

De opschudding begon toen het dagelijks bestuur van de provincie deze zomer bekendmaakte de tol pas te willen afschaffen omstreeks het jaar 2000. Een schop tegen de schenen van vooral de bewoners van Schouwen-Duiveland die al jaren morrend enkele guldens tol per rit betalen. Hun was voorgehouden dat de tol zou worden afgeschaft wanneer de bouwkosten van de brug in 1991 zouden zijn afgeschreven. En daarmee was hun geduld al op de proef gesteld, want het was aanvankelijk de bedoeling de oeververbinding al in 1978 tolvrij te maken.

Maar het liep anders; het bouwwerk ontpopte zich tot zorgenkindje. Het aantal gebruikers viel tegen en het onderhoud kostte meer dan verwacht. De provincie, via de NV Provinciale Zeeuwse Brugmaatschappij de enige exploitant van de brug, zag zich keer op keer genoodzaakt renteloze voorschotten in de maatschappij te pompen om er voor te zorgen dat aan de afschrijvingsverplichtingen kon worden voldaan. Door de jaren heen beliepen de leningen ruim 16,7 miljoen gulden. Een bedrag dat GS graag terug zouden zien. Dus, zo rekende het college voor, moest de tolheffing voortduren tot de volgende eeuw.

De PvdA-fractie in de Staten kon zich, zij het niet openlijk, best vinden in het voorstel. Weliswaar zat zij vast aan de belofte in het verkiezingsprogram, maar, zegt fractievoorzitter P. de Nooijer, 'zoiets moet je ter discussie kunnen stellen. Toen wij dat program schreven wisten we niet wat we nu weten. We zitten met een gat in de begroting van 16,7 miljoen als we nu stoppen met die tol.' De leden van de gewestelijke ledenvergadering van de PvdA bleken het onlangs slechts voor een klein deel met hem eens te zijn.

Fractievoorzitter De Nooijer kan zich inmiddels vinden in het compromis: de tol wordt tot 1993 geheven. In die periode spaart de provincie 17 miljoen gulden. Daarmee kan het onderhoud worden betaald. Het voorschot van 16,7 miljoen gulden wordt kwijtgescholden. GS zullen het niet met hem eens zijn. Zij zien zich de terugbetaling van het renteloze voorschot door de neus geboord. Het college beraadt zich vandaag over nieuwe stappen.

    • Annet van Eenennaam