'Gasmasker voor burgers heeft wel degelijk zin'

RIJSWIJK, 9 okt. Civiele bescherming tegen gasaanvallen is mogelijk. Die indruk wekt de Israelische overheid die dit weekeinde de eerste beschermingsmiddelen tegen gifgas aan de burgerbevolking heeft uitgereikt. Een gasmasker, een busje poeder en een automatische injectiespuit. Toch is al geopperd dat het hier slechts om een psychologische maatregel zou gaan, dat de Israelische bevolking een amulet krijgt overhandigd.

De argwaan wordt in de hand gewerkt door de waarneming dat de militairen in de Golf zich met complete 'NBC-pakken' tegen chemische strijdmiddelen beschermen en de burger het met veel minder moet doen. Wordt hij voor de gek gehouden?

Dr.ir. J. Medema, hoofd van de onderzoeksgroep protectie en risico-analyse van TNO's Prins Maurits Laboratorium in Rijswijk, meent dat bescherming van de burgerbevolking tegen gifgasaanvallen wel degelijk mogelijk is en zin heeft. Zeker in het specifieke geval: het is redelijk bekend welke gassen Irak in het verleden tegen Iran en de Koerden heeft ingezet (het klassieke mosterdgas, het zenuwgas tabun en mogelijk ook het klassieke blauwzuurgas) en de verstrekte middelen bieden daartegen een behoorlijke bescherming. Aangenomen wordt dat Irak niet in het bezit is van ultramoderne, nog gedeeltelijk experimentele 'maskerbrekers', stoffen die de gangbare gasmaskers passeren.

Het is volgens Medema logisch dat militairen veel zwaarder worden beschermd tegen gifgasaanvalen dan burgers. Aan het front komt men al gauw onder artillerievuur te liggen (waaronder zich gasgranaten kunnen bevinden) dat de gifgasconcentraties in het terrein en de lucht daarboven tot zeer hoge waarden kan opvoeren. De burger heeft, ver achter het front, eerder rekening te houden met verspreid voorkomende raketaanvallen, zoals met de Russische SCUD-raketten die per stuk een 500 kilo gas kunnen meevoeren.

Belangrijker nog is dat de burger bij dreigende aanvallen binnenshuis kan vluchten (hetgeen hem al zeer veel bescherming biedt, want de gifgassen worden verspreid als vloeistofdruppeltjes die slechts langzaam verdampen binnenshuis blijven de dampconcentraties laag), zijn besmette kleding kan verwisselen en zo mogelijk een douche kan nemen. Voor de militair is deze ontsnapping niet weggelegd.

Pag.14: Vervolg