D66 mist bezieling in het beleid van coalitie

DEN HAAG, 9 okt. D66-fractieleider Van Mierlo is teleurgesteld over de prestaties van de CDA/PvdA-coalitie tot nu toe. Zijn kritiek geldt niet alleen het kabinetsbeleid en de resultaten, maar ook de naar zijn mening ontbrekende sfeer van bezieling en vernieuwing. Op alle niveaus valt dat tegen, aldus Van Mierlo vanmiddag in de Tweede Kamer.

Een voorbeeld van het aarzelende beleid van deze regering noemt Van Mierlo het doorschuiven van beslissingen naar de 'mid-term review' volgend jaar: 'Een groot woord voor een kabinet dat eigenlijk nog met z'n geboorteproblemen bezig is'.

De D66-leider kritiseerde in zijn algemene beschouwing in het bijzonder de punten die als prioriteiten van het kabinetsbeleid gelden en die ook D66 'het meest dierbaar zijn': rechtvaardige inkomensverdeling, sociale vernieuwing, werkloosheidsbestrijding, minderhedenbeleid. 'Juist deze punten komen in gevaar door de tegenvallers van de komende jaren. De ingediende begroting speelt daar te weinig op in.'

Van Mierlo constateerde een fundamentele tegenspraak binnen de coalitie, die hij samenvatte in de zin: 'Collega Brinkman wil oplossing van de problemen verschuiven van de overheid naar het maatschappelijk middenveld. Collega Woltgens wil ze verschuiven van het maatschappelijk middenveld naar de overheid. Dat kan dus leuk worden.' De 'bottom-up'-legitimatie is in zijn ogen grotendeels een fictie. De koepels, overlegorganen, adviesorganen, ziekenhuizen, schoolbesturen zijn niet bottom-up maar top-down, vond Van Mierlo. 'Scholen zijn niet van de ouders maar de ouders van de scholen, vakbonden zijn niet van de werknemers maar de werknemers van de vakbonden. Dat werkt niet meer, evenmin als de legitimatie van de overheid, die ook in verval is.'

Van Mierlo wijt deze ontwikkeling aan het wegvallen van de zuilen in Nederland. Daardoor ontstaat het beeld van een Griekse tempel, zoals men hem nooit zal aanschouwen: 'Een ingestort zuilenveld, waarboven op mysterieuze wijze een dak zweeft dat op niets meer rust. Dat is, met enige overdrijving, de Nederlandse democratie.' Het antwoord is naar zijn mening het directer maken van de democratie.