DE WERELD VOLGENS ARNOLD

Een meisje kruipt enkele meters voor het podium over de grond en kijkt bij vlagen bijna verschrikt naar een professionele body builder die voor de jury enkele vervaarlijke technieken afwerkt. 'Zijn hoofd is te klein voor zijn lijf', luidt na enkele ogenblikken de ontwapende beschouwing. 'Of zijn lijf is te groot voor zijn hoofd', riposteert de vader vanaf zijn stoel. Het meisje kijkt hem niet begrijpend aan.

Deze minieme dialoog vormt evenwel de kern van de meningen die de ronde doen waar het fitness of body building betreft. Zo laat organisator Willem Coene weten dit jaar geen wedstrijd voor vrouwelijke body builders op zijn beurs te hebben ondergebracht, omdat deze discipline naar zijn mening de verkeerde kant opgaat. 'Het moeten geen manwijven worden, er moet nog iets vrouwelijks blijven.' En Hans Bender, secretaris van de Nederlandse Body Building Federatie (NBBF), heeft er ook wel een mening over. 'In extreme gevallen is het esthetisch niet meer verantwoord. Soms denk ik wel eens: daar staan mannen in bikini. Er moeten grenzen worden gesteld.'

Maar wat zijn de criteria voor een mooi lichaam? Hoe ziet het ideale lijf eruit, zoal het bestaat. Voor de bezoekers van FIT '90 hoeft daarover weinig discussie te worden gevoerd. Louter de afmetingen lijken te tellen en daarbij fungeert Arnold Schwarzenegger als het identificatie-object. In alle bladen die in de Houtrusthallen verkrijgbaar zijn, staat hij centraal met foto's, interviews en details over zijn priveleven.

Hans Bender: 'Schwarzenegger, een vriend van me, geldt als absoluut voorbeeld in deze wereld, een promotor voor de sport. Die man begon ooit met een stuk ijzer op te tillen en is inmiddels uitgroeid tot een ster van wereldformaat.' Voor vrouwen liggen de normen dezer dagen kennelijk anders en derhalve worden de toeschouwers verrast op de eerste Miss Fitness-verkiezing in Nederland, een titelstrijd waarbij behalve de gespierdheid ook de vrouwelijke presentatie wordt meegenomen in de overweging door de vijf juryleden, die nog wat onwennig hun werk verrichten. Er wordt veel afgekeken.

Maar ook de slechts vijf deelneemsters hebben het niet gemakkelijk. Zo wordt Manuela door de fors transpirerende omroeper als eerste op het podium uitgenodigd voor een paar vrouwelijke passen, maar zij had begrepen onmiddellijk een dans te moeten inzetten. Verwarring alom, maar uiteindelijk volgt dan toch de ingestudeerde, ritmische presentatie, waarbij zij tot groot vermaak van het zich heftig roerende publiek door een pijnlijk voorval wordt getroffen. In de slotfase van de dans weet het zwoegende bovenstukje van de bikini geen gelijke tred te houden met de stampende expressie en gaat een geheel eigen weg. Beschaamd schiet de deelneemster onder luid applaus gehaast het wankele podiumtrapje af ('Jesis, m'n tieten deruit').

Met het imago van het body building is het in Nederland nog altijd niet goed gesteld, ondanks het feit dat zich thans naar schatting een half miljoen mensen hiermee bezighouden. 'En dan kun je toch moeilijk blijven volhouden dat het allemaal criminelen zijn. Of portiers en uitsmijters', aldus Bender. 'De beeldvorming bestaat nog steeds hierin dat body builders allemaal opgefokte personen zouden zijn die louter denken aan pillen en spuiten. Maar met die middeltjes kom je er niet. Er wordt in deze sport niet meer of minder gebruikt dan in welke andere sport. Eens zul je dat stuk ijzer toch moeten optillen. Iedereen roept dat sportscholen die handelen in verboden middelen harder moeten worden aagepakt. Deze lieden royeren wij onmiddellijk, maar belangrijker is dat er naar de bron wordt gekeken. Iemand moet deze spullen toch fabriceren, iemand brengt het toch ons land binnen.'

Bender verzet zich er scherp tegen dat body building een onnatuurlijk gebruik van het lichaam is. 'Het is topsport, maar mensen moeten kennelijk altijd wat te berekenen hebben. Nu, per avond verzet een gemiddelde body builder vijftig ton. Dat presteert geen enkele andere sporter. Bovendien beschouw ik het als onnatuurlijk om met driehonderd kilometer per uur over het circuit van Zandvoort te rijden. Of je als bokser tegen je hoofd te laten slaan. Maar gelukkig komt er verandering in de benadering door de buitenwereld. Binnenkort worden professionals ook op doping gecontroleerd. Dan kan niemand meer om ons heen.'

Dat laatste lijkt in elk geval te worden bewaarheid door een ongekende markt in apparatuur, waarmee spieren kunnen worden opgeblazen tot vormen waarop de hedendaagse confectie niet is berekend. Trippelende dames en stoere mannen met geschoren borstelhoofden of juist te veel haar testen in Den Haag de keur van toestellen, waaronder veel van Amerikaanse makelij. Als noviteit voor Nederland geldt de sprekende apparatuur, die als 'persoonlijke coach' aanmoedigingen verschaft via een mechanische stem. 'Kom op, nog twee keer, je kan het best.' Voorts wordt kleding van verpletterende kleurencombinaties aangeprezen. De gorilla-wear is in de aanbieding in 'de wereld volgens Arnold'.

De kennismaking met de werktuigen en andere attributen fungeert als opwarmer voor de Grand Prix voor professionele body builders, met als Nederlandse favoriet de in Los Angeles woonachtige Berry de Mey, wiens broer Jurgen een sportschool runt in de Verenigde Staten met als belangrijkste client Silvester Stallone. Bij de opkomst van De Mey verandert de tot dan toe vrij kalme zaal in een waar pandemonium. Joelende mannen, elkaar aanstotend over de afmetingen van De Mey, worden overkrijst door zich volkomende verliezende vrouwen. De Mey geniet.

Grijnzend voert hij zijn poses uit, het lichaam overgoten met bruine olie. 'Ik train nu twaalf jaar. Op dit evenement heb ik me via onder andere een speciaal dieet zes maanden voorbereid. Ik kan me voorstellen dat mensen het lelijk vinden als ze voor de eerste keer worden geconfronteerd met een opgepompt lichaam. Ik heb daar begrip voor. Maar ik vergelijk het dan ook altijd met het drinken van wijn, dat moet je ook leren waarderen. En op een doordeweekse dag zie ik er natuurlijk heel anders uit. Ik lig niet met die olie op mijn lijf in bed.'

Het beter gespierde deel van Nederland verzamelde zich afgelopen weekeinde in de Houtrusthallen te Den Haag voor de beurs FIT '90, volgens de aankondiging een 'stofwisselingversnellend spektakel'. Over Miss Fitness, pratende apparatuur en de body building Grand Prix. Welkom in de wereld van Arnold Schwarzenegger.