Visioen van Kohl: Europese bondsstaat

HAMBURG, 2 okt. Het verenigde Duitsland moet met extra energie werken aan de voltooiing van de Europese integratie, 'met een Europese bondsstaat als visioen'. Duitslands buren hoeven niet te vrezen dat het opbouwwerk in de huidige DDR de Duitse belangstelling voor Europa zal verminderen.

Dit zei bondskanselier en CDU-voorzitter Helmut Kohl gisteren op het tweedaagse CDU-fusiecongres in Hamburg. Hij wil bevorderen dat de vrije Europese binnenmarkt per eind 1992 een feit is, dat wil zeggen dat de wettelijke voorbereiding ook voordien al in de EG-landen geratificeerd moet zijn. Kohl noemde het ook dringend nodig dat het Europese parlement bij de volgende Europese verkiezingen, in 1994, meer bevoegdheden krijgt. Op den duur mag de EG zich ook niet beperken tot de huidige twaalf leden maar moeten ook andere landen in (Oost-)Europa zich kunnen aansluiten.

Kohl noemde in zijn congresrede de naam van de sociaal-democratische kanselierskandidaat Lafontaine niet een keer. Wel zei hij dat de SPD het afgelopen jaar niet opgewassen is gebleken tegen de nieuwe eisen van de Duitse politiek. Hij sprak in dit verband van 'lauwheid en treuzelarij', en kritiseerde de SPD omdat zij een jaar geleden het DDR-staatsburgerschap al had willen erkennen.

'Wat zou er gebeurd zijn als we de SPD daarin zouden hebben gevolgd? We zijn altijd voor de Duitse eenheid gebleven, ook als dit onderwerp niet populair was, en wij hoeven nu niet onze teksten van gisteren te corrigeren', aldus Kohl. Volgens de kanselier heeft de CDU sinds zij in 1982 weer ging regeren een einde gemaakt aan opkomende lethargie en 'de socialistische afkeer van prestaties'.

Pag.5: Vervolg

De CDU wilde ook 'vrede met minder wapens', en dat is gelukt. Al met al is de CDU meer dan ooit de logische regeringspartij, aldus Kohl.

Zonder in te gaan op de stelling dat Duitsland en de CDU morgen 'noordelijker, protestantser en socialer' zullen worden, zoals DDR-premier De Maiziere zei, onderstreepte Kohl dat de CDU 'partij van het midden' is en dient te blijven.

De Maiziere, die met 97,4 procent werd gekozen als eerste plaatsvervangend voorzitter van de CDU, viel de SPD aan omdat zij voortdurend de Ost-CDU heeft gekritiseerd als 'blokpartij' (die met de communistische SED samenwerkte), terwijl zij zelf al jaren met de SED contacten onderhield.

Kohl werd met het hoogste percentage (98,5 procent) als CDU-voorzitter gekozen sinds hij het ambt in 1973 kreeg. Ruim een jaar geleden, op een CDU-congres in Bremen, moest de kanselier nog met harde hand afrekenen met een groep critici in zijn partijbestuur. De CDU had toen sinds 1987 een lange reeks regionale en lokale verkiezingen verloren en de omwenteling in de DDR moest nog komen.

Kohls belangrijkste critici, zoals Bondsdag-voorzitter mevrouw Rita Sussmuth, de afgezette CDU-secretaris-generaal Heiner Geissler, alsook Lothar Spath, premier van de deelstaat Baden-Wurttemberg, moesten merken dat zij Kohls greep op het partijapparaat ernstig hadden onderschat. De kanselier werd niet als partijvoorzitter afgezet en het CDU-congres gaf zijn critici een gevoelige tik op de vingers. Spath moest zelfs uit het CDU-bestuur verdwijnen.

De top van de vergrote 'kanselierspartij' staat nu achter Kohl, wiens gezag zelfs niet fluisterend in twijfel wordt getrokken. De beide Hamburgse congresdagen hadden daardoor al bij voorbaat het karakter van 'toogdagen' gekregen; Kohls voorkeuren bij voorbeeld aangaande de samenstelling van het partijbestuur mochten op zeer grote meerderheden rekenen. Zo werd De Maiziere op voorstel van Kohl diens eerste plaatsvervanger als partijvoorzitter en mocht de vorig jaar gewipte Spath in het partijbestuur terugkeren. De congresagenda voorziet ook nauwelijks in een discussie over een CDU-verkiezingsmanifest, dat de kanselier vandaag persoonlijk zou toelichten.