Hefti maakt een visuele wandeling door de tijd

De rangorde van de 61 olieverven is van groot belang. In een patroon van horizontale en verticale lijnen hangen ze aan de hoge witte wanden van de Galerie Waalkens in het Groningse Finsterwolde, verdeeld over enkele groepen. Ze vormen het totaal-project 1989 van de beeldend kunstenaar Richard Hefti (54), die aan de hand van een op een A4-tje getekend schema verduidelijkt hoe zijn geschilderde installatie gelezen moet worden, hoe de dagen en maanden van het jaar 1989 banen trekken die een lange visuele wandeling door de tijd mogelijk maken. De weg loopt langs maanden van 28 dagen, gemarkeerd door een steeds wisselende configuratie van trapezia in diverse kleuren en maten, van bijna-stippen tot forse velden. Elk schilderij is een variant op het vorige, het aantal mogelijkheden om hetzelfde aantal blokjes te rangschikken blijkt oneindig. Het jaar 1989 begon bij Hefti op 23 januari en eindigde 12 maal 28 dagen later.

In die periode, vertelt Hefti, bevond hij zich in een periode van niet nader aangeduide persoonlijke moeilijkheden. Om de verwarring in zijn geest tegen te gaan door zich de dagelijkse discipline op te leggen van systematisch denken en handelen begon hij aan het project. Het kwam er op neer dat elke morgen besloten moest worden hoe en waar op de vijf doeken, waaraan hij tegelijk werkte, trapezia geplaatst moesten worden. Vorm, afmeting, kleur en plaats van de figuren en - bij het vorderen van het project hun combinatie in de composities moesten bijdragen aan de door Hefti in zichzelf zo nagestreefde harmonie.

Op die manier groeide het project naar zijn door de tijd aangegeven voltooiing, de doeken zijn, voor wie Hefti's schrift heeft leren lezen, onderling door aan de kleuren en vormen gebonden lijnen in hun voortgang te duiden. De schilderijen zijn ook los van de historische context te bekijken als een lange serie geomterisch-abstracte varianten, als steeds een ander evenwicht bereikende kleurpatronen in een witte omgeving. Het werk is helder, aangenaam rustgevend en onthult bij langere beschouwing nieuwe verrassende wendingen en heeft dan geen nadere uitleg nodig.

Richard Hefti is van oorsprong een aan de Akademie voor Kunst en Industrie in Enschede opgeleide binnenhuisarchitect. Hij is ook als zodanig werkzaam geweest tot hij in de jaren zestig besloot zich geheel aan de beeldende kunst te wijden. Het bestaan van de Beeldende Kunstenaars Regeling of BKR maakte een dergelijke creatieve beslissing toen nog mogelijk. Er volgden lange reeksen tekeningen, al of niet ondergebracht in installaties waaraan ook video, spiegels en fotografie te pas kwamen. Het element tijd, als een voortgaande stroom maar ook in verbinding met een belangrijk blijvend verleden, heeft altijd een rol in Hefti's werk gespeeld. Dat blijkt in Finsterwolde ook aan enkele reeksen tekeningen die hij daar naast zijn project 1989 exposeert. Aanwezig is voorts een op maat geconstrueerde schilderskist waarin een speciaal vak het doek bevat waaraan hij, waar hij zich ook bevindt, doorwerkt volgens het systeem van dagelijkse een zorgvuldig overdachte handeling met consequenties voor de toekomst. Hefti's reis door de tijd blijft doorgaan.

Zijn presentatie is een mooi opvallend begin van het nieuwe seizoen in de galerie van Albert Waalkens die daar in het voor vele Nederlanders verre noorden met succes blijft streven naar exposities rondom het experiment in de beeldende kunst.