Dijkzigt-ziekenhuis schort uitvoering vanlevertransplantaties op

ROTTERDAM, 24 sept. In het Rotterdamse Dijkzigtziekenhuis worden voorlopig geen levertransplantaties meer uitgevoerd. Het transplantatieprogramma is stilgelegd wegens het vertrek van een van de twee chirurgen. Het Academisch Ziekenhuis in Groningen is het enige andere centrum voor levertransplantaties in Nederland.

In Rotterdam zijn de afgelopen vier jaar in totaal 43 levertransplantaties uitgevoerd, waarvan 23 volgens de zogeheten hulplevermethode. Hierbij wordt een gedeeltelijke lever onder de eigen lever van de patient geplaatst. Bij de andere twintig transplantaties werd de lever vervangen door een donorlever. Dijkzigt is het enige ziekenhuis ter wereld waar beide typen operaties worden uitgevoerd, aldus de aanblijvende chirurg O. T. Terpstra. Moeilijkheden over het van de grond krijgen van het transplantatieprogramma waren voor de andere chirurg, E. J. Hesselink, de voornaamste reden voor vertrek. Probleem bij levertransplantaties is dat deze niet te voorzien zijn. Een uitgevallen leverfunctie is niet met andere middelen te vervangen, zoals bij nieren wel het geval is, namelijk door dialyse. Bovendien komen donorlevers onaangekondigd beschikbaar. Die ongeplande, complexe levertransplantaties, die acht tot tien uur duren, sturen het geplande operatieprogramma in de war. Hesselink: 'Als je zo'n ambitieus programma opzet, moet er in het ziekenhuis bereidheid bestaan om zich daaraan aan te passen. Die was er onvoldoende.'

Minder goede intercollegiale verhoudingen speelden ook een rol bij zijn besluit te vertrekken.

De bezetting van het transplantatieteam was met twee internisten en twee chirurgen krap, stelt Terpstra. Het ziekenhuis betaalt de operaties a 250.000 gulden namelijk uit eigen budget. De bijdrage uit het fonds voor ontwikkelingsgeneeskunde werd beeindigd toen het ministerie van onderwijs en wetenschappen dit fonds overdroeg aan de Ziekenfondsraad. De raad wenst in afwachting van een nieuwe evaluatie van het Groningse programma geen tweede centrum voor levertransplantaties te financieren. De Gezondheidsraad stelde vorig jaar daarentegen dat levertransplantaties het experimentele stadium ontgroeid zijn en adviseerde Dijkzigt wel als tweede centrum te financieren.

De perspectieven van kandidaten voor levertransplantatie hangen sterk af van de diagnose. Acuut wegvallen van de leverfunctie is zonder transplantatie binnen enkele dagen dodelijk. In een evaluatie van het Groningse programma gaven ook patienten die zonder transplantatie wel een kans op overleven hadden te kennen dat de kwaliteit van leven door de operatie sterk was toegenomen.

    • Dick van Eijk