Mandela bereid tot gesprek over geweld met rivaal Buthelezi

JOHANNESBURG, 21 sept. ANC-voorman Nelson Mandela is bereid de leider van de Inkatha-beweging, Zulu-chief Mangosuthu Buthelezi, te ontmoeten om gezamenlijk te streven naar beeindiging van het geweld onder zwarten in Zuid-Afrika.

Mandela heeft dat vanmorgen gezegd in een vraaggesprek met de Zuidafrikaanse radio. Tot nu toe had Mandela geweigerd Buthelezi te ontmoeten. Het ANC houdt de Inkatha-beweging verantwoordelijk voor het geweld waarbij in de afgelopen weken zeker 760 zwarten in de woonoorden rondom Johannesburg om het leven zijn gekomen.

Mandela sprak vanmorgen opmerkelijk verzoenend over Buthelezi die hij aanduidde als 'mijn vriend'.

Hij riep de Inkatha-beweging op haar rivaliteit met het ANC op te geven. Mandela noemde geen tijdstip voor een ontmoeting met Buthelezi.

Gisteren nog weigerde het ANC een rechtstreeks gesprek tussen Mandela en de Zulu-leider. In een verklaring waarmee het ANC drie dagen van intern beraad afsloot, meldde de anti-apartheidsbeweging 'de wortels van het geweld te willen blootleggen' in een vergadering van de leiders van de thuislanden, onder wie Buthelezi. Mandela zou die bijeenkomst bijwonen, maar geen persoonlijke ontmoeting met Buthelezi willen hebben.

In de gisteren uitgegeven verklaring waarschuwt het ANC de Zuidafrikaanse regering dat het vredesproces mislukt als de regering geen maatregelen neemt om de oorzaken van het geweld te bestrijden. Het ANC heeft zich gekeerd tegen de zogenoemde Operatie IJzeren Vuist waarmee de politie van Johannesburg de strijdende partijen in de zwarte woonoorden rondom de stad uit elkaar wil houden. Volgens het ANC wakkert deze operatie, met maatregelen als uitgaansverboden en afgrendeling met prikkeldraad van pensions van Zulu-gastarbeiders, het geweld slechts aan.

De politie in Johannesburg is gisteren begonnen met de uitvoering van 'IJzeren Vuist'. In Soweto is prikkeldraad uitgerold rondom een belangrijke haard van geweld, het 'pension' De Merafe.

Een woordvoerder van de politie in Johannesburg heeft gisteren voor de eerste maal melding gemaakt van betrokkenheid van blanken bij het geweld onder zwarten. Het ANC heeft herhaalde malen beschuldigingen hierover geuit, die door de politie categorisch van de hand zijn gewezen. Gisteren echter bracht het hoofd van de recherche in Johannesburg, Alwyn Conradie, naar buiten dat een blanke wordt gezocht die op 12 september samen met een aantal zwarten uit een busje in het wilde weg op mensen heeft geschoten die stonden te wachten bij een bushalte. Daarbij kwamen drie mensen om het leven en raakten acht mensen gewond. (AP, Reuter, AFP)