Staat breidt deelneming in kapitaal bedrijven fors uit

DEN HAAG, 20 sept. Het totaal aan rechtstreekse staatsdeelnemingen in het geplaatste kapitaal van ondernemingen is in 1989 gestegen van 4.041 miljoen tot 7.263 miljoen gulden. Het bedrag geeft de nominale waarde aan van de aandelen die in staatshanden zijn. De contante winstuitkering ten gunste van de Staat steeg vorig jaar van 1.936 miljoen tot 4.527 miljoen gulden. De oorzaken van de mutaties zijn voornamelijk boekhoudkundig van aard.

Dit blijkt uit het jaarlijkse overzicht van Financien van de staatsdeelnemingen in Nederlandse ondernemingen. Het overzicht geeft niet de beurswaarde van de fondsen aan. Op de in de Miljoenennota afgedrukte staatsbalans per ultimo 1989 is voor de staatsdeelnemingen een bedrag van 58,2 miljard gulden (beurswaarde) opgenomen.

De omzetting van het staatsbedrijf der PTT in een naamloze vennootschap was vorig jaar de belangrijkste factor (vier miljard gulden) in de groei van het nominale aandelenkapitaal van de staat. Het staatsbelang in DSM werd teruggebracht van 100 procent (nominaal 700 miljoen gulden) tot 31,3 procent (nominaal 220 miljoen gulden). De verkoop van de DSM-aandelen in twee tranches leverde bijna 2,7 miljard gulden op. De overdracht aan de Staat van de aandelen DSM-Aardgas BV (voordien een volledige dochter van NV DSM) was een tweede belangrijke verklarende factor. Het nominale aandelenkapitaal van het tot Energie Beheer Nederland BV omgedoopte bedrijf bedraagt 284,8 miljoen gulden. De contante winstuitkeringen van Koninklijke PTT Nederland NV (570 miljoen gulden) en Energie Beheer Nederland BV (1,7 miljard gulden) waren in belangrijke mate verantwoordelijk voor de stijging van het totaal van contante winstuitkeringen aan de Staat. Ook de met 475 miljoen gulden gestegen winstuitkering van De Nederlandsche Bank NV droeg er toe bij.

De Staat nam per eind vorig jaar rechtstreeks deel in 41 ondernemingen. Nieuw is onder meer de deelneming in vliegtuigfabrikant Fokker (106 miljoen gulden). De deelneming in de NV Postbank verviel, maar daar kwam de deelneming in de NMB-Postbank voor in de plaats.