Urinette bindt strijd aan met 'Dames'-rij

Vrouwen moeten vaker en het duurt langer. Heeft er ooit wel eens iemand een rij voor de 'Heren' zien staan? Het stinkt er gemeen, de vloer is altijd nat en aan wc-papier doen ze niet, maar soms valt dit alles voor een vrouw in het niet bij het feit dat ze er tenminste terecht kan. Toen Denise Wells uit Houston in de pauze van een muziekevenement in het plaatselijke stadion de rij overzag die zich voor de 'Dames' had opgesteld, schatte ze de wachttijd op een half uur en verdween ze in de 'Heren'. Ze werd gesnapt door een passerende politieagent en kreeg een boete van 200 dollar. Het proces dat ze vervolgens aanspande tegen de staat Texas om aan deze straf te ontkomen en haar (morele) gelijk te halen loopt nog steeds.

Waarom moeten vrouwen altijd in de rij staan voor de wc in openbare gelegenheden? Waarom worden er niet eenvoudig twee keer zoveel wc's aangelegd voor vrouwen als voor mannen? In Amerika wordt dit tegengehouden door de al meer dan honderd jaar geldende 'plumbing code', een algemene standaard die bepaalt dat er in openbare gelegenheden evenveel aansluitpunten op het riool moeten zijn voor mannen als voor vrouwen. Aangezien de toiletten in theaters, stadions, musea of discotheken toch al een sluitpost op de begroting vormen, wordt de planning gemakshalve maar op mannen afgestemd. Die vrouwen wachten wel op hun beurt, is de veronderstelling, ze zijn niet anders gewend dan het begin van het tweede bedrijf te missen.

Toch zijn er veranderingen op til, getuige de woorden van Julius Ballanco, topingenieur bij de BOCA (Building Officials and Code Administrators): 'We zijn nu bijna tien jaar bezig met het probleem 'pot-pariteit' en als alles meezit, kunnen we in november 1990 onze resolutie aankondigen.'

In de nieuwe 'plumbing code' zou de verhouding vrouwelijke ten opzichte van mannelijke rioolaansluitpunten 2: 1 worden. De BOCA heeft het grondig aangepakt. Onderzoekers zijn het veld ingestuurd om te turven hoe lang personen zich in publieke wc's plegen op te houden: mannen gemiddeld 45 seconden, vrouwen 79. Er zijn vragenlijsten afgenomen bij het publiek van diverse openbare gelegenheden: 'Wat doet u in de Dames/Heren?' 'Hoeveel tijd heeft u nodig voor deze verschillende activiteiten?' 'Bent u tevreden over de voorzieningen?' Demografen gaven hun verwachtingen voor de toekomst: steeds meer oudere vrouwen zullen de wc's gebruiken. Het is bovendien bekend dat hoe ouder een vrouw wordt, hoe vaker ze moet plassen en hoe langer het duurt voor ze haar kleren uit en weer aan heeft. Helaas betekent deze bekommernis van de BOCA om het gerief van vrouwen nog niet dat het in heel Amerika een 'Dames'-paradijs zal worden. De staten afzonderlijk moeten bereid zijn de nieuwe 'plumbing code' wettelijk aan te nemen. Deze bureaucratische strijd over uitbreiding van het aantal wc's kan nog jaren in beslag nemen.

Maar intussen wordt er ook aan de andere kant van het probleem gewerkt: bekorting van de tijd die een vrouw op een openbaar toilet doorbrengt. In het blad Plumbing Engineer doet Kathie Kidder Jones, president van 'Gulf South Investigations' haar nieuwe vinding uit de doeken: the She-inal, een vrouwelijke versie van het urinoir. In het Nederlands zou de naam 'urinette' kunnen luiden. Het gaat hier om een soort ovale trechter ter grootte van een forse mannenhand die de vrouw naar zich toe kan halen en onder zich kan schuiven, nadat ze eerst haar ondergoed een centimeter of tien verwijderd heeft. De trechter zit vast aan een stang, vervaardigd van het buigzame maar tegelijk weerstand biedende materiaal dat men wel in bureaulampen aantreft (de zogenaamde 'gooseneck'), zodat hij op elke gewenste hoogte instelbaar is. Van en naar de trechter lopen twee buizen, een voor de wateraanvoer, een voor de waterafvoer. Standaard erbij gaan papieren kapjes die voor het gebruik erin gehangen worden om spatten op te vangen en die later mee doorgespoeld worden.

De contraptie biedt volgens Jones grote voordelen: hygienischer want geen wc-bril meer, minder waterverspilling bij het doorspoelen, minder uit- en aankleedwerk voor de vrouw. Dit laatste zou dan de lange rijen van wachtenden moeten bekorten. Het revolutionaire zit 'm erin dat vrouwen staande zouden moeten plassen. Het enthousiasme hiervoor staat nog te bezien. De onvermijdelijke opiniepeiling wees uit dat 29 procent van de vrouwen er niet over piekerde om daar aan te beginnen. 50 procent wilde het althans een keer proberen en 21 procent leek het een ideale oplossing.

Het idee is goed, het hoeft alleen nog maar in brede lagen van de doelgroep ingang te vinden, wat meteen de belangrijkste bottleneck van de urinette is. Gewoonten zijn moeilijk te veranderen en dat geldt nog sterker voor gewoonten die met persoonlijke verzorging te maken hebben. Van die files voor de 'Dames' zijn we voorlopig nog niet af.

De vrouwelijke versie van het urinoir