'Grotere scholen kosten miljarden'

GOUDA, 15 sept. Als de plannen voor schaalvergroting in het basisonderwijs doorgaan, zal dit enige miljarden aan nieuwe huisvesting kosten.

Bij louter scholen met ongeveer 240 leerlingen kost uitbreiding van de bestaande scholen 1,45 miljard gulden. Als alle scholen gemiddeld 480 leerlingen moeten tellen, komt daar nog eens 4 miljard bij.

Dat stellen twee medewerkers van het Informatie- en Advies Centrum Schoolaccomodaties (ICS) in een onderzoek dat zij hebben verricht voor 'NG-Magazine', het weekblad van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). De VNG heeft zich als bestuurder van het openbaar onderwijs in de al veel langer lopende discussie over schaalvergoting in het basisonderwijs altijd uitgesproken voor de zogenoemde lespunten-constructie: kleine, met ondergang bedreigde scholen komen onder verantwoordelijkheid van een grotere school, waarmee ze de directeur, de administratie en het bestuur delen. De vereniging noemt de voorstellen voor schaalvergroting die een door staatssecretaris Wallage ingestelde adviescommissie enkele weken geleden presenteerde 'wereldvreemd'. De medewerkers van het ICS een organisatie die zich bezighoudt met praktisch alle zaken die bouw en onderhoud van scholen betreffen hebben twee berekeningen gemaakt. Bij de eerste gaan ze ervan uit dat basisscholen ten minste 200 en gemiddeld 240 leerlingen tellen. Dat zou een investering vergen van 1,7 miljard, en ongeveer 255 miljoen gulden opbrengen aan verhuur, verkoop of verpachting van de oude gebouwen. De tweede berekening gaat uit van scholen met minimaal 400 en gemiddeld 480 leerlingen. Dat zou nog 4,7 miljard extra kosten, en 700 miljoen opleveren. In het eerste geval zijn er 6.000 van de huidige 8.400 basisscholen over, in het tweede geval 3.350. Voor de berekeningen hebben de onderzoekers zich gebaseerd op de huidige normen voor schoolbouw.

De adviescommissie van Wallage kwam tot de conclusie dat schaalvergroting jaarlijks 700 miljoen gulden zou besparen. Daarbij werd uitgegaan van scholen met gemiddeld 500 leerlingen. Slechts uitzonderingen op het platteland zouden 250 leerlingen mogen tellen. De commissie liet zich summier uit over de kosten: 'De gevolgen voor de gebouwensituatie zullen uiteraard ingrijpend zijn en de nodige investeringen vragen. Het is echter mogelijk hiervoor een ruime overgangsperiode te hanteren.'

Overigens zullen volgens het ICS-onderzoek de besparingen per jaar 130 miljoen bedragen.

Volgens de twee medewerkers van het ICS is hun berekening 'nogal globaal'.

Er is geen rekening gehouden met de instandhouding van scholen van verschillende richting, met de implicaties van bestemmingsplannen of met de wens van de adviescommissie om extra klassen voor moeilijk lerende kinderen te maken.