Tien jaar Amerikaanse experimentele cinema

De avant-gardefilm of experimentele cinema kent in ons land eigenlijkgeen goed platform meer. Voordat het Nederlands Filmmuseum in de jarenzeventig naar het Vondelpark verhuisde, werd bij de vertoningen in het Stedelijk Museum veel ruimte geboden aan het randgebied van film en beeldende kunst. Maar het genre trok gaandeweg steeds minder bezoekers buiten een kleine harde kern van liefhebbers. Internationaal nam de videokunst ook een groot deel van de aandacht over.

In de Verenigde Staten zijn ooit toonaangevende filmers als Stan Brakhage en George Kuchar gewoon doorgegaan met hun experimenten. De laatste jaren lijkt de experimentele film weer een voorzichtige revival door te maken. Nieuwe namen dienen zich aan, vooral van regisseuses als Su Friedrich, Trinh T. Minh-ha, Leslie Thornton en Peggy Ahwesh. Het Filmfestival Rotterdam heeft sporadisch nog wel aandacht besteed aan bij voorbeeld werk van Beth en Scott B. en Peter Hutton, maar pas dit jaar, met de komst van directeur Marco Muller, lijkt de avant-garde weer nadrukkelijker aanwezig. Vooral Begotten, een bewustzijnsverruimend, in schimmig zwart-wit opgenomen epos van lichaamsfuncties op een verre planeet, geregisseerd door Elias Mehrige, trok daar de aandacht.

Begotten is nu een van de sleutelfilms van het programma A Passage Illuminated, dat in Amsterdam en Rotterdam de gelegenheid biedt tot een bescheiden inhaaloperatie. De belangrijkste Amerikaanse experimentele films van de afgelopen tien jaar worden er de komende twee weken vertoond.