Crisis in Golf remt groei economie Frankrijk en maakt levenduurder

PARIJS, 13 sept. Door de crisis in de Golf wordt het leven in Frankrijk 0,3 procent duurder en loopt de economische groei een half procent terug. Dit zijn de uitgangspunten van de Franse begroting voor het volgende jaar, waaraan de ministerraad gisteren zijn goedkeuring hechtte.

In het voorjaar leken de Franse socialisten, die het land regeren, nog de rijkdom te kunnen verdelen. President Mitterrand hield een paar redevoeringen waarin hij om meer sociale rechtvaardigheid vroeg. Voor de partijpolitici was deze presidentiele stellingname reden om te fulmineren tegen het voornemen van minister Beregovoy om de belasting op geherinvesteerde winsten te verlagen van 37 naar 34 procent. De socialistische partij wilde niet verder gaan dan 35 procent. Dit ene procent verschil kost in geld uitgedrukt 1,8 miljard franc (600 miljoen gulden). Op een begroting van bijna 1.300 miljard franc een kleinigheid.

Uiteindelijk heeft de crisis in de Golf en de verhoging van de olieprijs een einde gemaakt aan de partijruzies. De winstbelasting gaat naar 34 procent. Een triomf voor de minister. Beregovoy houdt rekening met een gemiddelde olieprijs in 1991 van 25 dollar per vat (wordt vermoedelijk 20,4 dit jaar en 17,6 in 1989). Om prijsopdrijvende effecten tegen te gaan heeft de Franse regering het hoogste btw-tarief verlaagd van 25 naar 22 procent. Voor auto's gaat dit tarief vandaag in en voor luxe-artikelen als audio en video volgende week maandag.

De regering neemt onder druk van de crisis in de Golf enerzijds een aantal anti-inflatiemaatregelen, ondermeer betrekking hebbend op het btw-tarief. Ook zal de overheid 8 miljard franc minder besteden. Op 1.300 miljard franc geen dramatische bezuining.

Anderzijds wil de regering aan het bedrijfsleven het signaal geven 'vrees niet en investeer'.

De verlaging van de winstbelasting scheelt de schatkist in 1991 5,4 miljard franc en in 1992 2,7 miljard. Andere bedrijfsvriendelijke maatregelen zijn meer geld voor research, afbouw van de belasting op het uitoefenen van een beroep en verruiming van de belastingaftrek.

De burgers krijgen alleen een klein voordeel in hun directe belasting (8,5 miljard franc) en bij de aanschaf van luxe goederen. Om de achterban tevreden te stellen verhoogt de regering de belasting op grote fortuinen en tweede huizen.

Per maand kost de Franse militaire aanwezigheid in de Golf 150 miljoen franc (50 miljoen gulden). Dat is 100 miljoen franc meer dan de normale maandelijkse uitgaven voor de veertien schepen en negenduizend soldaten die de Fransen in het Midden-Oosten hebben. Deze uitgaven zullen verwerkt worden in de begroting van dit jaar.

Al met al groeit de Franse rijksbegroting met 4,8 procent naar 1.278 miljard franc. Een groei die de regering kan verantwoorden omdat zij blijft onder de groei van de nationale rijkdom van 5,4 procent. In totaal zal het tekort van de Franse staat het volgend jaar dalen naar 80 miljard franc. Dat is voor dit jaar berekend op 90 miljard en bedroeg op zijn dieptepunt in 1985, eveneens onder socialistisch bestuur, 150 miljard franc.

Over de groei van de Franse economie blijft de regering-Rocard betrekkelijk optimistisch. De voorspelling voor de economische groei is bijgesteld van 3,2 procent in het voorjaar naar 2,7 in de begroting die gisteren is aangenomen. Het optimisme baseert de Franse regering op een verbetering van de exportcijfers, slechts een lichte afvlakking van de investeringen in dit jaar en een effectieve strijd tegen de inflatie.

Aanvankelijk hoopte Beregovoy dat het tekort op de in- en uitvoerbalans slechts 40 miljard franc zou bedragen, maar door de verhoogde olierekening voorspelt zijn ministerie nu een tekort van 50 miljard franc.

De ministeries die meer mogen uitgeven zijn onderwijs en justitie. Zij zullen hun geld voor ongeveer tienduizend nieuwe banen gebruiken. Ook de begroting van milieu neemt fors toe. Defensie en verkeer en waterstaat moeten inleveren.

    • Peter van Dijk