KONING BOUDEWIJN 60 JAAR; Acht maanden feest

ROTTERDAM, 8 sept. Feestvieren kun je leren. Dat is mogelijk een schrale troost voor koning Boudewijn. De Belgische vorst, die bekend staat als 'le roi triste', de sombere koning, staan acht maanden van festiviteiten te wachten. De viering van zijn zestigste verjaardag begon gisteren en wordt dit weekeinde met concerten en andere feestelijke manifestaties voortgezet. In december volgt het dertigjarig huwelijksfeest en in juli is het veertig jaar geleden dat Boudewijn de Belgische troon besteeg. Tussendoor wordt nog het 160-jarig bestaan van de dynastie Saksen-Coburg gevierd.

Het programma van het 'jubeljaar' omvat bijna honderd bladzijden. Het moet een beproeving voor de koning zijn het boekje alleen al te lezen. Boudewijn mijdt samen met koningin Fabiola bij voorkeur de schijnwerpers.

De levensgeschiedenis van de Belgische vorst geeft ook weinig aanleiding tot vrolijkheid. Door een auto-ongeluk verloor Boudewijn op vijfjarige leeftijd zijn moeder, koningin Astrid uit Zweden die in Belgie was binnengehaald als een sprookjesprinses. De oorlogsjaren bracht Boudewijn in Belgie door, in afzondering van de buitenwereld. Kort voor de bevrijding werd de koninklijke familie naar Duitsland gebracht, waar ze nog een jaar bleven, alvorens de lijdensweg naar Zwitserland voerde. De dagen aan het Meer van Geneve waren niet minder dan een ballingschap: de samenwerking van koning Leopold III met de Duitse bezetters werd in zijn vaderland hoog opgenomen.

In 1950 mocht Leopold de troon weer bestijgen, maar een jaar later werd hij alsnog tot aftreden gedwongen. Boudewijn volgde hem op. De jonge koning, een diepgelovig katholiek, maakte er na zijn huwelijk met Fabiola geen geheim van dat het uitblijven van kinderen zwaar op hem drukte. 'Hij is uitgegroeid tot een man, gestaald door pijn en verdriet', schreef gisteren een commentator van de Belgische krant De Standaard.

Enorm populair is koning Boudewijn niet. Dat komt door het ontbreken van een lange traditie van het koningshuis, maar evenzeer door Boudewijns stijve en afstandelijke optreden en door het bezoedelde verleden van zijn vader.

Een enkele keer is de Belgische vorst goed voor een politieke rel, zoals afgelopen april toen Boudewijn gewetensbezwaren had tegen een wetsvoorstel voor voorwaardelijke legalisering van abortus. Het probleem werd opgelost op een manier die in Nederland als 'Belgisch' geldt. De koning werd twee dagen van zijn bevoegdheden als staatshoofd ontheven, waarna de ministerraad het wetsvoorstel bekrachtigde en Boudewijn zijn bevoegdheden weer terugkreeg.

Boudewijns belangrijkste verdienste is misschien wel dat hij zich heeft gehandhaafd, mede dankzij het feit dat hij noch Vlaming noch Waal is. Zijn integriteit leverde hem zelfs waardering op. Tegen het jaar van feestelijkheden is alleen geprotesteerd door de militante Fransspreker Happart en enkele Vlaamse splintergroepen.