Felle kritiek op Zuidafrikaanse politie in Natal

JOHANNESBURG, 8 sept. De Internationale Commissie van Juristen heeft gisteren de houding van de Zuidafrikaanse politie bij de burgeroorlog tussen zwarten in de provincie Natal gisteren scherp gekritiseerd.

De Commissie, waarvan een delegatie van drie man het gebied van de onlusten heeft bezocht, stelde voor een groep onafhankelijke waarnemers naar Natal te sturen om de vijandigheden tussen zwarten en de interventie van de politie in het oog te houden en schendingen van de rechten van de mens te rapporteren.

De afgevaardigden van de Internationale Commissie van Juristen, die haar hoofdkwartier in Geneve heeft, maakten de bevindingen van hun onderzoek gisteren bekend op een persconferentie in Johannesburg, waar gisteren bij nieuwe onlusten tussen zwarten elf doden vielen. De drie een Brit, een Zweed en een Zuidafrikaan zeiden dat ze tijdens hun reis van twee weken door Natal uit gesprekken met inwoners van dorpen hadden afgeleid dat de Zuidafrikaanse politie in het bloedige conflict de zijde had gekozen van de Inkatha-beweging van Zulu-stamhoofd Mangosutho Buthelezi tegen aanhangers van het Afrikaanse Nationale Congres (ANC). Bij de gevechten zijn de afgelopen maanden naar schatting vierduizend mensen gedood.

De partijdigheid van de politie geldt volgens de drie vooral voor de zwarte politiemacht in het 'thuisland' Kwazulu, dat in Natal ligt. Buthelezi is premier en minister van politie van dit 'thuisland'. 'Deze politiemensen worden gezien zowel als medespeler en als scheidsrechter en in sommige gevallen is hun optreden gewelddadig en wreed geweest', aldus de afvaardiging van de Internationale Commissie van Juristen in een verklaring. Het is onwaarschijnlijk dat er vrede komt als deze partijdige houding niet verandert. 'We bevelen aan dat er een missie naar het gebied gaat om te controleren of de mensenrechten worden geschonden. Deze zou wellicht moeten worden samengesteld door landen van de Europese Gemeenschap. De missie zou het optreden van de bestaande veiligheidstroepen in het oog moeten houden en als een soort ombudsman moeten functioneren', aldus delegatieleider John McDonald.

Nadat de aanval enige tijd had geduurd, verzamelden de mannen zich, volgens Maphakisa, rond de auto en zag hij Themba Khosa, een bekende Inkatha-figuur die hij gemakkelijk kon herkennen, praten met een blanke politieagent voordat hij de kofferruimte van de auto opendeed. 'Ik zag hoe hij een paar geweren en handgranaten te voorschijn haalde die hij uitdeelde. De blanke officier stond erbij en keek toe', aldus Maphakisa.

    • Allister Sparks