Geldprikkel drukt aantal WAO'ers niet

DEN HAAG, 7 sept. Het voorstel van een werkgroep van werkgevers, werknemers en overheid om via 'financiele prikkels' de groei van het aantal arbeidsongeschikten te beperken, zal maar in bescheiden mate effect sorteren. Dat schrijven A. de Kemp en J. Vrooman, beiden verboden aan het Sociaal en Cultureel Planbureau, deze week in het economenblad ESB. In de afgelopen twintig jaar is het aantal arbeidsongeschikten (WAO en AAW) verviervoudigd. Bijna de helft van deze groei kan worden verklaard uit sociaal-demografische factoren, zoals vergrijzing en groei van de beroepsbevolking, en de invoering van de volksverzekering (AAW). Bij ongewijzigd beleid voorspellen de SCP-onderzoekers dat over zes jaar de grens van een miljoen arbeidsongeschikten zal worden gepasseerd. Dit komt vooral door sociaal-demografische oorzaken en daar hebben financiele prikkels (zoals een premie op het in dienst nemen of houden van iemand die gedeeltelijk arbeidsongeschikt is) en premiedifferentiatie in de Ziektewet geen invloed op. Het werkgeversdeel van deze premie is lager wanneer een bedrijf een realtief laag ziekteverzuim heeft.

De stijging van het aantal arbeidsongeschikten in de periode 1970-1990 kan voor 17 procent worden verklaard door sociaal-medische factoren en 14 procent door bedrijven die werknemers 'afstoten' naar de WAO bij personeelsinkrimping. Deze twee aspecten zijn volgens de onderzoekers wel via financiele prikkels te beinvloeden. Zij bepleiten een integrale aanpak, omdat het terugdringen van het aantal mensen dat een beroep dat doet op WAO en AAW kan leiden tot een verhoogd beroep op ander regelingen, zoals WW en VUT.