'Als dat tuig komt, gebeuren er rare dingen'

HUIJBERGEN, 7 sept. Het laatste woord is aan Huijbergens toekomst. En die belooft schitterend te zijn. Een jongen van een jaar of achttien neemt de microfoon en zegt: 'Mochten die asielzoekers toch komen, dan gaan hier hele rare dingen gebeuren.'

De atmosfeer in het zaaltje van gemeenschapshuis De Kloek bestaat dan al lang niet meer alleen uit rook en zweet. Gezichten zijn vertrokken in grimassen. Men trilt als espebladen van emotie.

Het oordeel van het merendeel van de 2000 inwoners van het Westbrabantse dorpje, waar het ministerie van WVC 250 asielzoekers wil huisvesten in een klooster, staat onwrikbaar vast: asielzoekers zijn, de goede niet te na gesproken, verkrachters, dieven, relschoppers, AIDS-dragers en profiteurs. Die kwalificaties vallen bij bosjes. Een schapenhouder meent te weten dat van zijn dieren 'onvoldoende tot niks zal overblijven'.

Hij zoekt nog naar het woord. De zaal weet het al en braakt het uit: 'Het is tuig.'

Een middenstander vraagt wie de verhoogde premies voor inbraak- en molestverzekering en de kosten van 'preventieve maatregelen' zal betalen. Twee door het actiecomite uit Alkmaar opgeroepen omwonenden van een asielzoekerscentrum doen hun duit in het zakje: 'We hebben al twee aanrandingen gehad, dames met kinderwagens worden aangeklampt met de vraag of ze misschien een nummertje willen maken, we krijgen bedelaars aan de deur of ze komen de barbecue lenen en als we zeggen dat we er geen hebben, dringen ze je huis binnen', zegt een van de twee, die in haar pathos dreigt te stikken. Er wordt gejuicht en er gaan duimen de hoogte in. Kortom: Huijbergen zal niet toestaan dat in het klooster van de eerwaarde broeders asielzoekers worden ondergebracht. Vreemdelingen kent men binnen de grenzen niet. Vorige week leek het er even op dat de 'vloek' aan het plaatsje voorbij zou gaan toen de broeders in een brief aan WVC schreven van verkoop van hun pand met de bedoeling er asielzoekers in onder te brengen af te zien. Maar prompt daarop liet WVC weten dat niet de broeders, maar de koper, die zich zou hebben aangediend, de onderhandelingspartner is. 'Een slimmigheidje van WVC. Inschakelen van een stroman', wordt er geroepen 'om z'n zin toch door te drijven.' De Kloek blijkt te klein om allen onder haar vleugels te nemen. De inwoners staan tot buiten op het grasveld en drukken hun neuzen plat tegen de ramen om vooral maar niks te missen. De geluidwagen, die al drie dagen door het dorp rijdt, heeft resultaat gehad. Terwijl haar metalen stem ergens vanuit een zijstraat klinkt, zegt een broeder van Huijbergen: 'Het genoemde argument dat kinderen niet meer veilig zouden zijn, dat er meer inbraken en openbare dronkenschap zullen voorkomen, mag niet worden gebruikt. Dat zijn vooroordelen. Zo praat je niet over mensen, die in de modder zijn geduwd.'

Maar ook bij hem is er twijfel of zo'n kleine gemeenschap wel de geschikte plaats is, want Huijbergen ligt geisoleerd, er rijden maar twee bussen per dag en er zijn maar vijf cafe's. 'WVC 250 nee, een stuk of 8 oke', staat op een van de borden, waarmee het hele dorp is volgeplant. Er is praktisch geen raam waarop geen protest is aangeplakt. 'Wie zich voor de komst durft uitspreken, zal op z'n minst worden weggefloten of misschien wel gelyncht', zegt een VVD-er in de zaal. Zijn partij heeft zich met het CDA uitgesproken tegen de komst van de 250. Haast alle woede richt zich op F. van Beeck, hoofd van de afdeling opvang asielzoekers van WVC, die in het forum zit. 'We hebben hier met mensen te doen.'

'Ja, ' wordt er uit de zaal gedebiteerd, 'met mensen uit Huijbergen. En wat verdien je er zelf als ambtenaar aan?' Over de klachten uit andere asielzoekerscentra, zegt hij: 'Het gaat daar om incidenten en crimineel gedrag komt ook onder Nederlanders voor.'

Een bleek weggetrokken man op de eerste rij springt op: 'Dat is een belediging voor het Nederlandse volk.'

'Ik had gehoopt', probeert Van Beeck het nog eens, 'dat we hier met u over de voorwaarden konden spreken waaronder de asielzoekers optimaal kunnen worden opgevangen.'

De voorzitter van het actiecomite: 'De broeders zeggen neen, de bevolking zegt neen, wat wilt u nog, mijnheer Van Beeck.'

Het is alsof er in deze man geen butsen zijn te slaan. Maar dat blijkt slechts schijn. 'Wat me vooral benauwt zijn behalve de argumenten de afnemende bereidheid in dit land om ruimte te maken voor asielzoekers', zegt hij na afloop. 'Na een avond als deze ben ik behoorlijk moe. Het kost me erg veel energie en ook teleurstelling. En wat ik de minister ga adviseren, dat zal ik niet via de krant bekendmaken.'

In elk geval is er voor haar, drs. H. d'Ancona, een zilveren mattenklopper, symbool naar het schijnt van het Huijbergense carnaval. 'Slaag daarmee krijgen, ze zal het nog lekker vinden ook', heeft iemand geroepen.

    • Max Paumen