Hulp voor Amman gaat via Beek

BEEK, 3 sept. Alles was binnen vierentwintig uur geregeld: zaterdagmiddag kwam bij Artsen zonder Grenzen in Amsterdam een fax binnen van de UNDRO, de VN-organisatie voor rampenbestrijding met het aanbod om gratis 120 ton hulpgoederen over te brengen naar Amman. En gisteren om twee uur lieten de ministeries van Defensie en Buitenlandse Zaken weten dat vanmorgen 105 ton biscuit, rijst, suiker en melkpoeder op Maastricht Airport in Beek zouden worden afgeleverd. Defensie heeft voor de hulpgoederen met een waarde van een half miljoen gulden uit de voedselvoorraden van het leger geput en Artsen zonder Grenzen zorgt voor het vervoer en de verspreiding ervan. Militairen uit Steenwijk hebben vanmorgen de goederen naar Beek vervoerd en ze daar overgeladen in een Antonov 124 van de Russische maatschappij Aeroflot. Het toestel vertrekt morgenvroeg naar Amman.

Vanaf 'Beek' zijn de afgelopen weken al vaker grote partijen hulpgoederen naar Jordanie vervoerd. Vooral Scandinavische hulporganisaties hebben vanaf Beek vrachten verzonden, omdat de Jordaanse maatschappij Royal Jordanian er sinds enkele maanden haar Westeuropese vrachtvervoer heeft geconcentreerd.

Volgens een woordvoerder van het ministerie van Defensie was men oorspronkelijk van plan veldrantsoenen met kant en klaar-maaltijden te sturen, 'maar het probleem was dat daar nogal wat varkensvlees in verwerkt is en dat kunnen we niet aan Islamieten voorzetten.' Nederland is ook gevraagd militaire vliegtuigen voor het vervoer van vluchtelingen ter beschikking te stellen. Maar de Fokker F-27, het enige vliegtuig waarmee het leger vracht vervoert, is voor dat doel niet geschikt, aldus de woordvoerder van Defensie.

De viermotorige Antonov 124, op de zesmotorige versie na het grootste vliegtuig ter wereld, stond vrijdag toevallig op Maastricht Airport, toen het door de Verenigde Naties gecharterd werd voor de luchtbrug vanuit Jordanie. Als Artsen zonder Grenzen niet voor de hulpgoederen had gezorgd, zou het leeg naar Amman zijn gevlogen. Vanuit de Jordaanse hoofdstad gaat het toestel vluchtelingen uit Irak en Koeweit, die nu in de kampen langs de Iraaks-Jordaanse grens verblijven, naar hun vaderland terug te brengen. De Verenigde Naties hebben het toestel voorlopig voor tien vluchten gecharterd naar Pakistan, Bangla Desh, de Filippijnen, Thailand en Egypte. Per vlucht kunnen vier- a zeshonderd mensen vervoerd worden in het ruim van de Antononv, dat eigenlijk alleen voor het vervoer van vracht is bestemd. Om de passagiers een minimum aan comfort te bieden zijn ijlings bijna driehonderd vierkante meter schuimmatrassen ingekocht, evenals chemische toiletten en drinkwatervoorzieningen.

Volgens Fred Beekers, die namens Artsen zonder Grenzen meevliegt, zijn de vluchten een druppel op een gloeiende plaat. 'Maar de toestand in de kampen is echt onhoudbaar. Er is gisteren iemand van ons teruggekomen die gemeld heeft dat er te weinig te eten en te drinken is en dat er bovendien spanningen zijn tussen de verschillende nationaliteiten. De ambassades in Amman verzorgen nu een groot deel van de voedselvoorziening, maar willen dat alleen doen voor hun eigen mensen. Je kunt je voorstellen wat er gebeurt als er vrachtwagen komt voorrijden met alleen eten voor de mensen uit Pakistan of de Filippijnen. Bovendien zijn er tussen de vluchtelingen nogal wat goed betaalde werknemers van oliemaatschappijen, die geen genoegen willen nemen met hun rantsoen. De spanningen lopen zo hoog op dat zelfs al mensen van ons zijn bedreigd.' In de woestijnachtige grensstrook bij Ruweished verblijven nu naar schatting vijftigduizend vluchtelingen, die wachten op een mogelijkheid om terug te keren naar hun land van herkomst. Zij zijn verdeeld over twee kampen, een van het Rode Kruis en een van Arsten zonder Grenzen. De laatste organisatie is inmiddels begonnen een tweede kamp in te richten voor nog eens dertienduizend vluchtelingen.

De Antonov van Aeroflot werd vanmorgen op het vliegveld Beek geladen met hulpgoederen voor Jordanie. (Foto Nelis Tutkey)

    • Jacques Herraets